Στίς ἑορτές τοῦ λειτουργικοῦ χρόνου τῆς Ἐκκλησίας μας κάποια γεγονότα πού ἀνήκουν στό χῶρο τῆς σωτηρίας, ἔχουν μιά ἰδιαίτερη σπουδαιότητα ἀφοῦ μέσα ἀπ’ αὐτά σάν ἀπό χαραμάδες, ἀτενίζουμε τό φιλάνθρωπο σχέδιο τῆς θείας οἰκονομίας γιά τή λύτρωσή μας. Τά σωτηριολογικά γεγονότα στή χρονική τους ἐναλλαγή ξεκινοῦν ἀπό τήν ἐκπλήρωση τῆς ἀρχαίας βουλῆς, μέ τόν Εὐαγγελισμό τῆς Θεοτόκου. Ἤδη γευθήκαμε τή χαρά τῆς Γεννήσεως Του καί τώρα σαράντα ἡμέρες μετά, γιορτάζουμε τήν Ὑπαπαντή, στήν ὁποία κατ’ ἄνθρωπον ὁ Θεάνθρωπος ἐκπληρώνει τίς νομικές διατάξεις: “Ὁ τοῦ Νόμου ποιητής τά τοῦ Νόμου ἐκπληροῖ“.  

    Ὁ Νόμος ἀκόμη ὅριζε, ὅτι ἡ γυναίκα πού θά γεννοῦσε πρωτότοκο ἀρσενικό παιδί ἦταν γιά ἑπτά μέρες, μέχρι τήν περιτομή του δηλαδή, αὐστηρά ἀκάθαρτη καί παρέμενε ἀκόμη ἀκάθαρτη, γιά ἄλλες τριάντα τρεῖς ἡμέρες. Στό διάστημα αὐτό δέν ἔπρεπε νά πλησιάσει κάτι πού ἦταν ἱερό, ἀλλά οὔτε καί τῆς ἦταν ἐπιτρεπτό νά μπεῖ στό χῶρο τοῦ Ναοῦ.  Μετά τήν τεσσαρακοστή μέρα ἔπρεπε νά προσέλθει στό Ναό καί νά προσφέρει “ἀμνόν ἐνιαύσιον ἄμωμον εἰς ὁλοκαύτωμα καί νεοσσόν περιστερᾶς ἤ τρυγόνα περί ἁμαρτίας ἐπί τήν θύραν τῆς Σκηνῆς τοῦ Μαρτυρίου πρός τόν ἱερέα” ( Λευιτ. 12, 7 -8). Ὁ ἱερέας μέσα ἀπό τήν πράξη τῆς ἱερουργίας προέβαινε σέ ἐξιλεωτική θυσία γιά τόν καθαρισμό της καί τήν ἀφιέρωση τοῦ παιδιοῦ της στό Θεό.

   Αὐτή τήν νομική ὑποχρέωση ἔπρεπε νά ἐκπληρώσει καί ἡ Παναγία. Ἤδη μέ τή συνοδεία τοῦ μνήστορος Ἰωσήφ, ἔρχεται στά Ἱεροσόλυμα κρατώντας στήν ἀγκαλιά της τό Βρέφος Ἰησοῦ καί μαζί τούς δύο νεοσσούς περιστερῶν γιά τή θυσία τοῦ καθαρισμοῦ. Τό γεγονός αὐτό ἀναφέρεται ἀπό τόν εὐαγγελιστή Λουκᾶ (2, 22-25).

    Ὁ ἴδιος εὐαγγελιστής διασώζει καί ἕνα ἄλλο περιστατικό σχετικό μέ τό δίκαιο Συμεών, ὁ ὁποῖος κατά τή στιγμή τῆς εἰσόδου στόν περίβολο τοῦ Ναοῦ «προϋπάντησε» τήν Παναγία καί τό Βρέφος. Στό Συμεών εἶχε ἀποκαλυφθεῖ ἀπό τό Ἅγιο Πνεῦμα, ὅτι δέν θά πέθαινε ἕως ὅτου νά δοῦν τά μάτια του τόν σαρκωθέντα Θεό, «ἦν αὐτῷ κεχρηματισμένον ὑπό τοῦ Πνεύματος τοῦ Ἁγίου μή ἰδεῖν θάνατον πρίν ἤ ἴδῃ τόν Χριστόν Κυρίου» (Λουκ. 2. 26).

    Ὁ δίκαιος Συμεών μέ ἰδιαιτέρα συγκίνηση πῆρε καί κράτησε στήν γεροντική του ἀγκαλιά τό βρέφος. Μέ τά μάτια στραμμένα στόν οὐρανό καί μέ χείλη πού κινοῦνται εὐλαβικά προσφέρει θερμοτάτη εὐχαριστία πρός τόν Θεόν μιά καί ἀξιώνεται νά δεῖ Ἐκεῖνον, πού χρόνια περίμενε καρτερικά: ” Νῦν ἀπολύεις τόν δοῦλον, δέσποτα, κατά τό ρῆμά σου ἐν εἰρήνῃ· ὅτι εἶδον οἱ ὀφθαμοί μου τό σωτήριόν σου, ὅ ἡτοίμασας κατά πρόσωπον πάντων τῶν λαῶν, φῶς εἰς ἀποκάλυψιν ἐθνῶν καί δόξαν λαοῦ σου Ἰσραήλ“. Ὁ γέροντας θά στραφεῖ ὕστερα ἀπ’ αὐτό πρός τήν μητέρα τοῦ παιδιοῦ καί θά πεῖ μιά κουβέντα ὁ ἀπόηχος τῆς ὀποίας ἔχει μιά διαχρονικότητα, “Ἰδού οὗτος κεῖται εἰς πτῶσιν καί ἀνάστασιν πολλῶν …  καί εἰς σημεῖον ἀντιλεγόμενον“.

    “Σημεῖον ἀντιλεγόμενον” εἶναι ὁ Χριστός. Ἤδη ἀπό τή στιγμή τῆς ἐνσαρκώσεώς Του ἔγινε σημεῖο ἀντιλογίας. Διαβάζοντας τά ἱερά κείμενα τῶν Εὐαγγελίων εὔκολα διαπιστώνεται ἡ στάση τῶν συγχρόνων του Ἰουδαίων ἔναντι τοῦ προσώπου καί τοῦ ἔργου Του. Ἔβλεπαν τόσα θαυμαστά σημεῖα και ὅμως ἔλεγαν “ἐν τῷ ἄρχοντι τῶν δαιμονίων ἐκβάλλει τά δαιμόνια“.  Ἡ προσωπικότητα, τό ἔργο, ἡ διδασκαλία Του εἶναι φῶς ἑλκυστικό μέ μιά μοναδικότητα. Οἱ ἄνθρωποι προσκαλοῦνται νά πάρουν θέση. Ἀνάλογα πρός στή στάση πού παίρνουν χωρίζονται πάντοτε σέ δυό παρατάξεις τῶν πιστῶν ἤ τῶν ἀρνητῶν. Ὁλόκληρη ἡ ἱστορία τῆς ἀνθρωπότητος κινεῖται γύρω ἀπό τόν Χριστό εἴτε σέ θετική, εἴτε σέ ἀρνητική ἀναφορά, ὥστε τό βαθύτερο νόημα τῶν ἱστορικῶν γεγονότων κάθε ἐποχῆς δέν εἶναι τό ἀποτέλεσμα ὑλικῶν καί μάλιστα οἰκονομικῶν μόνο παραγόντων, ὅπως κάποιοι ἀναλυτές ὅλως αὐθαιρέτως θέλησαν νά ἑρμηνεύσουν, ἀλλά εἶναι ἡ ἔκφραση καί  ἡ ἐκδήλωση τῆς στάσεως, πού παίρνει ἡ κάθε ἀνθρωπίνη ὕπαρξη ἀπέναντι στόν Χριστό. Ἄλλοι Τόν δέχονται, καί ἄλλοι Τόν ἀρνοῦνται. Ἄλλοι συστρατεύονται στήν πορεία πού χάραξε καί ἄλλοι καταπολεμοῦν τά ὅσα κήρυξε. Ἡ μετά Χριστόν ἱστορία μέσα ἀπό τά ἐναλλασόμενα γεγονότα  δείχνει τήν κίνηση καί πορεία πού ἀκολουθεῖ σύνολη ἡ ἱστορική πραγματικότητα. Πράγματι ὅσοι τόν δέχονται καί συμμορφώνονται στό θέλημά Του ἔχουν μιά ἐξέλιξη “εἰς ἀνάστασιν” παρά τίς ὁποιεσδήποτε δοκιμασίες πού συναντοῦν. Ἀντίθετα, ὅσοι παίρνουν ἀρνητική θέση ἔναντι τοῦ θεανθρωπίνου Προσώπου, ὁδηγοῦνται “εἰς πτώσιν” δηλαδή ἐπακολουθεῖ σ’ αὐτούς ἡ κατάπτωση καί ἡ καταστροφή. Αὐτό τό βλέπουμε καί στήν πιό κρίσιμη στιγμή τῆς ἐπί γῆς ζωῆς τοῦ Κυρίου μας. Στόν Γολγοθᾶ. Ὁ ἕνας ληστής πιστεύει, ὁμολογεῖ καί σώζεται, ὁ ἄλλος ἀμφισβητεῖ, κατακρίνει καί μένει ἀδικαίωτος.

  Ἡ θεανθρωπότητα τοῦ Χριστοῦ, ποτέ δέν μπόρεσε νά γίνει ἀποδεκτή ἀπό τήν ἀνθρώπινη λογική, ἡ ὁποία εἴτε σάν φιλοσοφία, εἴτε σάν ἐπιστημονική παρατήρηση ἀκουμπώντας σέ κάποιες σταθερές τῆς λογικῆς, δέν μπορεῖ εὔκολα νά ἀποδεχθεῖ τό σκάνδαλο τοῦ Χριστοῦ.

  Ἀλλά καί μέσα στήν Ἐκκλησία ἐκδηλώθηκαν ἀπό πολύ νωρίς οἱ προσπάθειες παρερμηνείας πού, ἤ σάν νεστοριανισμός, ἤ σάν μονοφυσιτισμός, ταλάνισαν τό ἐκκλησιαστικό οἰκοδόμημα.

    Ἀδελφοί,

   Κάθε φορά πού μόνο νοησιαρχικά, λογικά, προσπαθεῖ ὁ ἄνθρωπος νά προσπελάσει τό μυστήριο τοῦ Προσώπου τοῦ Χριστοῦ θά σκοντάφτει, μιά καί μόνο μέσα ἀπό τῆς πίστεως τήν προοπτική μπορεῖ νά ψαυσθεῖ. Γι’ αὐτό ὅταν καλόπιστα πλησιάζουμε  τό ἄρρητο κάλλος τοῦ Προσώπου Του, πάντοτε θά δεχόμαστε τό ἀναπόφευκτο ἐρώτημα “δύνασαι πιστεῦσαι“; Μπορεῖς νά δώσεις ἐμπιστοσύνη στήν ἔνσαρκη παρουσία τοῦ Υἱοῦ καί Λόγου τοῦ Θεοῦ;

    Τότε μόνο μπορεῖς νά γευθεῖς τήν ἀνείπωτη χαρά, πού δίνει ἡ παρουσία Του κοντά σου.

(πΚΦ)

         Ὁ Ζακχαῖος ἦταν ὁ ἀρχιτελώνης στήν Ἱεριχώ. Ἄνθρωπος μέ μεγάλη ὑλική δύναμη. Τό χρῆμα ἀπό τήν ἐνοικίαση τῶν φόρων ἔρρεε ἄφθονο στό θησαυροφυλάκιό του, τό μάζευε, καί καμάρωνε, ὅτι μέ αὐτό μποροῦσε νά ἀπολαμβάνει ὅσα ἡ ζωή πρόσφερε. Πίστευε ἀκόμη πώς θωράκιζε μ’ αὐτό τήν προσκαι-ρότητα τῆς ζωῆς του. Ὁ ἀρχιτελώνης, ὅπως καί καθένας πού ἔχει ἄφθονα ὑλικά ἀγαθά, βάσιζε τή ζωή μόνο σ’ αὐτά. Φανταζόταν ὅτι μέ τά χρήματα ἐξαγόραζε τά πάντα.

    Κάποια στιγμή ἔρχεται ὁ κορεσμός ἀπό ὅσα ἀπολάμβανε. Ἡ ἡδονή ὁδηγεῖ πάντοτε στήν ὀδύνη, ὄχι μόνο τή σωματική, ἀλλά καί στή φρικτότερη πού εἶναι ἡ ψυχική. Αὐτό δέν συμβαίνει μόνο στό Ζακχαῖο, ἀλλά σέ ὅλους μας. Τότε ἕνα κενό ἀνοίγεται μπροστά μας, πού καμμιά ἡδονή δέν μπορεῖ νά τό καλύψει. Τότε ἀρχίζει νά γίνεται ἔντονη ἡ ἀπουσία ἐνδιαφέροντος γιά τή ζωή. Καί ἀρχίζουν αὐτά πού στή σύγχρονη ψυχοθεραπευτική ὀνομάζονται ψυχονευρώσεις.

    Ἡ ὕπαρξη τοῦ ἀρχιτελώνη Ζακχαίου, πού μέχρι χθές ἀπολάμβανε τοῦ τελωνίου τίς προσόδους, βρέθηκε διπλο-κλειδωμένη ἀπό ἔλλειψη ἐνδιαφερόντων, πού θά ἱκανοποιοῦσαν τήν ὕπαρξή του, πού θά ἔδινε νόημα στήν ἄδεια ζωή του.

    Στήν ὁριακή αὐτή στιγμή τῆς ζωῆς του γεννᾶται ἡ ἐπιθυμία τῆς συναντήσεώς μέ τόν Χριστό. Εἶχε ἀκούσει πολλά καί σημαντικά ἐκεῖ στό σκαμνί τοῦ τελωνίου. Μιά κρυφή ἐπιθυμία ἄρχισε νά γεννᾶται στό βάθος τῆς καρδιᾶς του, ἡ ὁποία διαρκῶς μεγάλωνε, καί γι’ αὐτό «ἐζήτει ἰδεῖν τόν Ἰησοῦν».  Σκεφτόταν ὅμως, ὅτι σάν τελώνης δέν μποροῦσε νά πραγματο-ποιήσει μιά ἄμεση συνάντηση μαζί του, μιά καί στά μάτια τοῦ τότε κόσμου ὁ τελώνης εἶχε μιά θέση κακόφημη καί ὅλοι εἶχαν μιά ἀποστροφή στούς τελῶνες. Νόμιζε ὅτι καί ὁ Χριστός θά τόν ἀποστρεφόταν. Ἡ ἐπίγνωση αὐτῆς τῆς ἁμαρτωλότητός του κάνει τόν Ζακχαῖο νά προσπαθήσει μιά ἔμμεση συνάντηση.   

    Ἔτσι ὅταν πληροφορεῖται τήν παρουσία του στήν Ἱεριχώ καί τό πέρασμά του ἀπό τό κεντρικό σοκάκι τῆς Ἱεριχοῦς, προτρέχει τοῦ ὄχλου καί ἀνεβαίνει πάνω σέ μιά συκομορέα. Ἀπ’ τό δένδρο θά μποροῦσε νά δεῖ ἔστω γιά λίγες στιγμές τή θέα τοῦ προσώπου, πού ἐπιθύμησε νά δεῖ καί νά γευθεῖ ἔστω καί ἀπό μακριά τό μυστήριο τῆς μορφῆς τοῦ Χριστοῦ. Πίστευε ὅτι καί αὐτό πού σάν περιέργεια τήν ἀρχή καί ὕστερα σάν σφοδρή ἐπιθυμά φώλιασε στήν καρδιά του, θά ἔφερνε ἔστω καί μιά λίγη ἀνακούφιση στήν ἄνυδρη ἀπό τόν πνευματικό λιμό ὕπαρξή του.

    Καί τολμᾶ τό ἀνέβασμα. Ἀδιαφορεῖ τόν ψόγο τοῦ ὄχλου. Σέ λίγο πάνω ἀπ’ τό δένδρο εἶδε νά ξεπροβάλλει ἡ μορφή τοῦ Ναζωραίου. Ἡ καρδιά του σκιρτοῦσε σάν μικροῦ παιδιοῦ. Ἀχόρταγα ἔβλεπε πρός τόν Ἰησοῦν. Καί ἐνῶ ἡ αἴσθηση τῆς θέας δέν εἶχε καταλαγιάσει στήν ψυχή του, ἀκούει τή φωνή πού τόν προσκαλεῖ: «Ζακχαῖε, σπεύσας κατάβηθι, σήμερον γάρ ἐν τῷ οἴκῳ σου δεῖ με μεῖναι».

    Εἶναι ἡ φωνή τοῦ Χριστοῦ, πού τόν προτρέπει νά κατεβεῖ ἀπό τήν πρόσκαιρη ἀνάβαση στό κλάδο τοῦ δένδρου, καί νάρθει κοντά του σέ μιά ἄλλη ἀνάβαση. Κι ὄχι μόνο νά πλησιάσει καί νά ἀγγίξει, ἀλλά νά μείνει στό σπίτι του. Σέ παραμονή μόνιμης συναντήσεως, πού ἀσφαλῶς ὁδηγοῦσε σέ μιά ἄλλη προοπτική τοῦ βίου του.

    Στήν πρόσκληση τοῦ Χριστοῦ γιά μιά συνάντηση καί μάλιστα στό δικό του σπίτι: “ Ἐν τῷ οἴκῳ σου δεῖ με μεῖναι “,  ὁ Ζακχαῖος ἀνταποκρίνεται ἄμεσα. Τό ἀρχικό ξάφνιασμα, τό διαδέχεται μιά ἀνείπωτη χαρά. Ξέσπασμα τῆς ὁποίας εἶναι μιά καθοριστική δήλωση. Ἡ αἴσθηση τῆς ἁμαρτωλότητός του φωτίζεται ἀπό τήν ἁπλότητα, πού ἔχει ἡ παρουσία τοῦ Χριστοῦ, ἀλλά καί ἡ δήλωση του νά παραμείνει στό σπίτι του.

    Ὁ Ζακχαῖος στήν πρόταση τοῦ Χριστοῦ, νά φιλοξενηθεῖ στό σπίτι του, χωρίς νά προβεῖ σέ κοσμικές προετοιμασίες ὑποδοχῆς καί φιλοξενίας, λέει τό ναί, καί κάνει μιά παράδοξη ἑτοιμασία ὑποδοχῆς καί φιλοξενίας. Ἀπορρίπτει ὅλα αὐτά, πού γιά ἀρκετά χρόνια πίστευε, ὅτι στήριζαν τήν ἀτομικότητά του: «Ἰδού τά ἡμίση τῶν ὑπαρχόντων μου, Κύριε, δίδωμι πτωχοῖς καί εἴ τινός τι ἐσυκοφάντησα ἀποδίδωμι τετραπλοῦν». Ἀπαλ-λαγμένος ἀπό τά ὀψώνια τῆς ἀδικίας ἀνεβαίνει τά σκαλοπάτια μιᾶς ἄλλης μοναδικῆς κλίμακος, πού ὁδηγεῖ κοντά στόν Χριστό.

    Ὁ ἀρχιτελώνης ἀκούει τή φωνή Ἐκείνου πού τόν προσκάλεσε σέ σέ «μονήν παρ’ αὐτῷ» καί ἀνταποκρίνεται ἄμεσα, χωρίς δισταγμούς καί ἀναβολές.

    Ὁ Χριστός ἔγινε ἄνθρωπος, γιά νά σώσει τόν ἄνθρωπο. Ἡ θεία του ἐνανθρώπηση εἶναι μιά πράξη ἄρρητης ταπεινώσεως. Ἄφησε τά ὑπερκόσμια γιά νάρθει στά ἐγκόσμια. Ἄφησε τόν οὐρανό καί κατέβηκε στή γῆ γιά νά ἑνώση πάλι τά οὐράνια μέ τέ ἐπίγεια. Ὁ μεγάλος Θεός ἐπιθύμησε τή μικρή καρδιά τοῦ ἀνθρώπου, γιά νά τήν ἀνεβάσει στό χῶρο τῆς θείας μεγα-λωσύνης. Ἡ ἀγάπη του γιά τόν ἄνθρωπο δημιούργησε αὐτή τήν κενωτική κίνηση «ἐκένωσεν ἑαυτῷ».

   Στό Εὐαγγέλιό του ὑπογραμμίζει, ὅτι «ἦλθεν ζητῆσαι καί σῶσαι τό ἀπολωλός». Τό μήνυμα αὐτό ἰσχύει παντοτεινά μόνο πού ὁ ἄνθρωπος κινδυνεύει νά χάσει κάθε στιγμή πού συσχηματίζεται μέ τά ἐγκόσμια καί κινδυνεύει νά καταβρωχθεῖ στίς παγίδες τῶν ψευδαισθήσεων, πού δημιουργεῖ ἡ φαντα-στική ἀτμόσφαιρα τῆς ὑλικότητος.

  Ἡ ἀνάβαση τοῦ Ζακχαίου στό δένδρο ἴσως νά  πρόσφερε μιά πρόσκαιρη χαρά στήν καρδιά του. Ὅμως ὁ Χριστός ἐπιθυμεῖ νά προσφέρει τό “περισσόν“. Αὐτό τό χορηγεῖ μονάχα ἡ παρουσία Του, δηλαδή τή διάρκεια . Ὁ Ζακχαῖος, στό κάλεσμα γιά παραμονή τοῦ Κυρίου μας στό σπίτι του ἀνταποκρίθηκε δίχως χρονοτριβή.

Ὁ Ζακχαῖος ἐπιχειρεῖ τό ἅλμα. Ἅλμα πρός τό ὕψος, πού τελικά ἀποδεικνύεται ἅλμα σωστικό. Τελικά ὄχι μόνο βλέπει ἐξωτερικά, ἀπό περιέργεια, ἀλλά ἀποβάλλει τά σχήματα τοῦ κόσμου πού ἀντί νά τόν ἐλευθερώνουν τόν ὑποδούλωναν καί τόν κρατοῦσαν δέσμιό τους. Ὁ Ζακχαῖος δέν διστάζει. Δέχεται τόν Υἱό καί Λόγο τοῦ Θεοῦ. Γδύνεται ἀπό τίς προηγούμενες πράξεις μέ μιά πράξη μετάνοιας καί καταλλαγῆς.

    Ἡ πράξη τοῦ Ζακχαίου φανερώνει μιά μεταστροφή ὁλοκληρωτική. Αὐτό πού ἔψαχνε τό βρῆκε. Βρῆκε τό Θεό καί γέμισε ἀπό τή σώζουσα καί καταξιώνουσα τόν ἄνθρωπο Χάρη Του.

Ἀδελφοί,

    Ὁ Χριστός πάντοτε μέ τήν ἀγκαλιά του ἀνοικτή, ὅπως φαίνεται στό ὕψος τοῦ Σταυροῦ, προσκαλεῖ στή σωτήρια συνάντηση. Νά πλησιάσουμε καί νά πέσουμε νά μείνουμε στίς ἀδιάστατες διατάσεις της. Νά λούσουμε τήν καρδιά μας στήν ἀνείπωτη ἀγάπη Του, ὅποιοι κι ἄν εἴμαστε, ὅσο ἁμαρτωλοί κι ἄν αἰσθανόμαστε. Ἡ ἀγάπη Του εἶναι ὠκεανός, πού δέχεται ὅλα τά ποτάμια τῆς γῆς χωρίς νά ἀλλοιώνεται.     

    Ἡ πράξη τοῦ Ζακχαίου ἀποτελεῖ μιά πρόκληση. Πόσοι ἄραγε ἀπό ἐμᾶς μποροῦν νά κάνουν αὐτό τό βηματισμό του;

      Οἱ δέκα λεπροί ἦταν τραγικές μορφές. Ἡ ἀρρώστεια τῆς λέπρας τούς κάνει νά βρίσκονται σέ διαρκές μαρτύριο. Ζοῦν μακρυά ἀπ’ τόν κόσμο, τούς φίλους, τ’ ἀγαπημένα τους πρόσωπα. Ἡ ἀπελπισία τούς ἔχει καταβάλλει, γιατί ἡ θεραπεία ἀπ’ τή νόσο τους ἦταν ἀκατόρθωτη. Ὁ λεπρός πρίν ἀκόμη μερικά χρόνια ἦταν καταδικασμένος νά εἶναι ζωντανός νεκρός. Οἱ δέκα λεπροί διαρκῶς φώναζαν ζητώντας ἀπεγνωσμένα κάποια βοήθεια. Ἤθελαν νά βροῦν τή λύτρωση ἀπό τή φρικτή ἀρρώστεια τους, πού κατέτρωγε τά μέλη τοῦ σώματός τους. Μάταια ὅμως.

    Ὁ φόβος τῆς μεταδόσεως τῆς φρικτῆς καί παραμορφωτικῆς τους ἀρρώστειας, τούς ἔχει διώξει μακρυά. Δέν ἦταν μόνο τό φορτίο τῆς ἀρρώστειας τους, πού παραμόρφωνε τά ἐξωτερικά τους χαρακτηριστικά καί τούς ἔκανε ἐλεεινό θέαμα. Ὁ φόβος τῆς μεταδοτικότητος τῆς ἀρρώστειας προξενοῦσε πανικό καί ἀποτροπιασμό στούς συνανθρώπους. Ἡ ἐρημιά ἀποτελοῦσε τό καταφύγιό τους. Ὅλες οἱ ἀρχαῖες νομοθεσίες καί μαζί μ’ αὐτές καί ὁ Μωσαϊκός Νόμος, ἔσπευδαν νά νομοθετήσουν διατάξεις κατά τῶν λεπρῶν καί γιά νά τούς διώχνουν  μακρυά τούς χαρακτήριζαν μολυσμένους καί ἀκαθάρτους ἠθικά.

    Ἐξορία, ἐγκατάλειψη, ἀπόγνωση ἀποτελοῦν τό τρίπτυχο τῆς μίζερης ζωῆς τους.

    Ὁ ἄνθρωπος, ἡ θεόμορφη εἰκόνα βρίσκονταν πεταγμένη ἐκτός τῶν ὁρίων, τῆς ἀνθρωπίνης κοινωνίας καί φρικτά παραμορφωμένη περιμένει τό θάνατο, τήν τραγική της κατάληξη γιά νά θέσει τέλος στή τραγική ζωή τους.

    Ἡ ἀρρώστεια εἶναι τό κατάντημα στό ὁποῖο ὁδήγησε ” τό Βασίλειον Πλάσμα” ἡ ἁμαρτία.  Χάνοντας ὁ ἄνθρωπος ” τό πρωτόκτιστον κάλλος τῆς εἰκόνος“, παραμορφώθηκε μέσα στή δυσμορφία, πού προξένησε ἡ ἁμαρτία σάν ἀσθένεια τῆς καθολικῆς ἀνθρωπίνης φύσεως. 

      Οἱ τραγικές αὐτές μορφές τῶν λεπρῶν, ἀποκομμένες ἀπό ὅ,τι εἶναι ἀνθρώπινο, ἐλεεινολογοῦσαν ἀσφαλῶς τήν κακή τους μοῖρα, πού στάθηκε τόσο ἄδικη μαζί τους. Οἱ συνάνθρωποι συγγενεῖς καί φίλοι τούς ξέγραψαν ἀπό τά κατάστιχα τῶν ζωντανῶν. Ζωντανοί νεκροί, θλιβερές φιγοῦρες τῆς ἐρημιᾶς ψάχνουν τήν ἐλπίδα. Θά αἰσθανθοῦμε τή τραγική ζωή τῶν λεπρῶν μέ μιά μας ἐπίσκεψη στό νησάκι τῆς Σπιναλόγκας στήν Κρήτη, τό πρώην λωβοκομείου πού βρίσκονταν παλαιότερα ἐκεῖ. Καί σήμερα παρά τόν ἐξωραϊσμό τῶν χώρων του, μποροῦμε νά αἰσθανθοῦμε τόν ἀπόηχο πού προξενοῦσε ἡ φρικτή ζωή τῶν ζωντανῶν  κολασμένων.

    Στή ἱστορία τῶν δέκα λεπρῶν ὁ μόνος πού στάθηκε κι ἀφουγκράστηκε τό στεναγμό τῆς καρδιᾶς τους, ἦταν ὁ Χριστός. Στήν ἀπελπιστική κραυγή τους “Ἰησοῦ, ἐπιστάτα, ἐλέησόν ἡμᾶς” δίχως δισταγμό προσφέρει τό ἔλεός Του καί τούς προτρέπει: “Πορευθέντες ἐπιδείξατε ἑαυτούς τοῖς ἱερεῦσι“. Οἱ λεπροί δέχθηκαν ἄμεσα τήν ὑπόδειξη τοῦ Χριστοῦ καί χωρίς ἀντίρρηση ὑπάκουσαν, καί ἔτρεξαν στούς ἁρμοδίους, ἀπό τόν Μωσαϊκό Νόμο, ἱερεῖς νά ἐπιδείξουν τήν ἐπιτευχθεῖσα ἐν τῷ μεταξύ, θεραπεία καί καθαρότητα ἀπό τήν ἀρρώστεια τους.

    Οἱ λεπροί ἐζήτησαν καί ἔλαβαν, ὑπάκουσαν στά λόγια τοῦ Χριστοῦ καί θεραπεύτηκαν. Χτύπησαν τήν πόρτα τοῦ ἐλέους τοῦ Θεοῦ κι αὐτή ἄνοιξε διάπλατα.

    Ἡ συνάντηση μέ τόν Χριστό δείχνει καθαρά μιά πραγματικότητα. Ὁ Χριστός μέ τήν ἐνσάρκωσή Του ἐπεμβαίνει στήν ἀνθρώπινη φύση, τήν προσλαμβάνει καί τῆς προσφέρει τήν θεραπεία τόσο στήν καθολικότητά της, ὅσο καί στήν προσωπική περίπτωση κάθε ἀνθρώπου.

    Ἡ δεκάδα τῶν ἀνθρώπων λεπρῶν βρῆκε τήν ἐλευθερία ἀπό τήν κακοποίηση καί παραμόρφωση. Ἕνας λόγος στάθηκε ἀρκετός γιά τή θεραπεία. Ἐδῶ  χρειάζεται νά δοῦμε τό ἑξῆς χαρακτηριστικό. Ὁ ὁ Χριστός προσφέρει τή θεραπεία μετά ἀπό τήν κραυγή, αἴτηση, τῶν λεπρῶν. Δέν ἐπεμβαίνει στήν προσωπική μας περίπτωση δίχως κάλεσμα. Ὁ Χριστός δέν ἐπεμβαίνει ἀδιάκριτα στή ζωή μας.

    Οἱ πρώην λεπροί εὐτυχισμένοι τρέχουν στίς ἀγκαλιές τῶν δικῶν τους καί διαγράφουν μέ μονοκονδυλιά τό χθές, ζοῦν μόνο τό σήμερα. Μέσα στήν παραζάλη τῆς ἀπαλλαγῆς ἀπ’ τή λέπρα ξέχασαν τόν Αἴτιο τῆς χαρᾶς τους. Ὅμως ἕνας ἀπ’ αὐτούς δέν τρέφει ψευδαισθήσεις, νοιώθει τήν ἀνάγκη τῆς εὐγνωμοσύνης πρός τόν Χριστό καί ψάχνοντας τόν συναντᾶ καί τοῦ λέει τό εὐχαριστῶ. “Καί ἐπέπεσεν ἐπί τούς πόδας αὐτοῦ εὐχαριστῶν αὐτῷ καί αὐτός ἦν Σαμαρείτης“. Οἱ ἐννέα παραδομένοι στή χαρά γιά τήν ἐφήμερη (ὑπόλοιπο τῆς βιολογικῆς τους ζωῆς) ἀπαλλαγή ἀπ’ τά δεσμά τῆς ἀρρώστειας ξέχασαν τόν Εὐεργέτη. Ἰσχνοί οἱ λόγοι, ἀνίσχυρες οἱ δικαιολογίες γιά τή συμπεριφορά τους. Ὁ ἕνας μόνο μπόρεσε νά ἀποδεσμευθεῖ ἀπό τήν πρόσκαιρη χαρά τῆς ἀποθεραπείας καί εἶδε κατάματα τήν  ἀλήθεια. Ζήτησε, ἔλαβε, καί τώρα εὐχαριστεῖ. Νοιώθει, ὅτι αὐτό πού πῆρε ἀναπάντεχα, τοῦ χαρίστηκε, καί ἐπιστρέφει στόν Δωρεοδότη τήν εὐχαριστία.

   Πολλές φορές  καί ἐμεῖς “κατακαμπτόμενοι” ἀπό τόν πόνο ἱκετεύουμε γιά τή βοήθεια ἀπό τόν οὐρανό. Γρήγορα ὅμως, μόλις ἡ καταγίδα περάσει, ξεχνοῦμε καί ἐμεῖς τόν Εὐεργέτη μας καί συμπεριφερόμαστε σάν τούς ἐννέα λεπρούς.

    Ἀδελφοί,   

    Σήμερα μετά τό ἄκουσμα τῆς εὐαγγελικῆς περικοπῆς ὁ καθένας μας ἄς σταθμίσει τά δωρήματα, πού ἔχει λάβει μέχρι σήμερα, καί ἄς ἀφήσει κατά μέρος τῆς δῆθεν προσωπικές ἐπιτυχίες, γιατί ὅση δεξιότητα κι ἄν ἔχουμε, ὅσα ταλέντα κι ἄν ἐπικαλούμαστε δέν πρέπει νά ξεχνοῦμε, “ὅτι πᾶσα δόσις ἀγαθή καί πᾶν δώρημα…ἄνωθεν ἐστί καταβαῖνον” καί νά μιμηθοῦμε τόν ἕνα ἀπό τούς λεπρούς, πού μέσα στή χαρά τῆς γιατρειᾶς του δέν ξέχασε τόν Αἴτιο τοῦ καλοῦ καί ἔσπευσε νά πεῖ τό εὐχαριστῶ.

    Πράγματι, ἕνα εὐχαριστῶ πρός τό Θεό μας, ἰσοσταθμίζει τό πλῆθος τοῦ θείου ἐλέους καί τῶν εὐεργεσιῶν Του. Ἡ λεπρωμένη μας ὕπαρξη χρειάζεται νά ἐκβάλλει κραυγή ἱκετευτική πρός τόν Χριστό, πού διαρκῶς στέκεται κοντά μας καί μᾶς χαρίζει πλῆθος δωρεῶν, ὄχι μόνο τῶν βιωτικῶν, ἀλλά καί ἐκείνων πού κάνουν τή ψυχή νά νοιώθει τήν ἐλευθερία τῆς χαρᾶ γιά νά πορεύεται μέ ἀσφάλεια στόν προορισμό πού ἔταξε ὁ Θεός.  

    Μέσα σ’ αὐτήν τήν κίνηση ἐπικεντρώνεται  ἡ λύτρωση ἀπό τό πρόσκαιρο. Ὁ Χριστός λυτρώνει καί ἀποδεσμεύει ἀπό τό σχῆμα τοῦ νῦν αἰῶνος, τό νομιζόμενο σάν ζωή στή περιορισμένη χρονικότητα. Γιατί ἡ ὄντως ζωή βρίσκεται  στά ἀπεριόριστα  μεγέθη, πού  προσφέρει ἡ ἐπαναπόκτηση τῆς ζωῆς κοντά στήν Αὐτοζωή. ” Ἐγώ ἦλθον ἵνα ζωήν ἔχωσι καί περισσόν ἔχουσι” (Ἰωάν. 10, 10).

   Θέλει ὅμως πολύ κουράγιο ἡ εὐχαριστία καί ἡ ἀναγνώρηση τοῦ Μοναδικοῦ εὐεργέτη μας.

     Ἡ ἐπίσημη ἔναρξη τοῦ κηρύγματος ἀπό τόν Κύριο μας ἀρχίζει ἀμέσως μετά τό βάπτισμά Του ἀπό τόν Ἰωάννη στόν Ἰορδάνη ποταμό. Ἡ περιοχή τῆς Καπερναούμ στάθηκε ὁ χῶρος στόν ὁποῖο, ὅπως σημειώνει ὁ εὐαγγελιστής Ματθαῖος, ἀκούστηκε ὁ θεῖός Του λόγος. Τά πρῶτα  λόγια πού πρόφερε, ὅταν ἄρχισε τό κηρυκτικό και λυτρωτικό του ἔργο περιστράφηκαν γύρω ἀπό τήν μετάνοια, ἡ ὁποία ἀποτελεῖ τή βασική προϋπόθεση γιά τό πλησίασμα τοῦ ἀνθρώπου στόν Θεό. Κάτι ἀνάλογο κήρυσσε καί ὁ Πρόδρομος σ’ ὅσους τόν πλησίαζαν. Βέβαια ἡ προδρομική μετάνοια δέν εἶχε τό εὖρος, οὔτε τίς  προοπτικές, πού εἶχε τό κήρυγμα μετανοίας τοῦ ἐνανθρωπήσαντος Θεοῦ Λόγου. Στά πλήθη πού τόν πλησίαζαν τούς ἔλεγε, ” Μετανοεῖτε ἤγγικε γάρ ἡ βασιλεία τῶν οὐρανῶν“. Ἡ μετάνοια ἀποτελεῖ τήν ἄμεση καί ἐπιτακτική ἐνέργεια τοῦ ἀνθρώπου γιά γίνει ἐφικτή ἡ θεία υἱοθεσία, ἡ θέωση.

Ὁ ἄνθρωπος πλάστηκε νά εἶναι στό φῶς καί τή ζωή

    Ὁ Οὐρανός εἶναι καί παραμένει ἡ μοναδική νοσταλγία τοῦ ἀνθρώπου.  Ὁ κόσμος καί μαζί μέ αὐτόν καί ὁ ἄνθρωπος βρέθηκαν στήν κατάσταση τῆς πτώσεως, ἡ ὁποία ἀποτελεῖ ἐκτροπή ἀπό τό ἀρχικό σχέδιο τοῦ Θεοῦ. Ὅλοι οἱ ἄνθρωποι μετά τήν ἀπόρριψη τῆς ζωῆς κοντά στο Θεό βρέθηκαν νά εἶναι κάτοικοι τῆς  πτωτικῆς φθαρτότητος. Βρέθηκαν στή χώρα πού κυριαρχεῖ τό πνευματικό σκοτάδι καί ὁ θάνατος. Ὁ θάνατος εἶναι μιά παρά φύση κατάσταση ἔξω ἀπό τόν προορισμό τοῦ ἀνθρώπου. Ὁ ἄνθρωπος πλάστηκε νά εἶναι στό φῶς καί τή ζωή. Ὁ αὐτοπεριορισμός στήν ἀδιέξοδη περιοχή πού ἐπέλεξε, ὅταν ζήτησε τήν ἀπεξάρτησή του ἀπό τήν πηγή τῆς ὑπαρκτικῆς του καταβολῆς, ἔγινε πρόξενος θανάτου. Ἔκτοτε ζεῖ “δεδουλωμένος” στά στοιχεῖα τῆς φθορᾶς, αἰχμάλωτος  “ἐν χώρᾳ καί σκιᾷ θανάτου “.

    Ἡ χώρα τῆς σκιᾶς καί τοῦ θανάτου δέν ἔχει γεωγραφικά σύνορα. Ἡ χώρα αὐτή ὁριοθετεῖ τήν πνευματική ἀποξένωση τοῦ ἀνθρώπου ἀπό τόν  ὑπαρκτικό  του  χῶρο. Ὁ ἄνθρωπος εἶναι πλασμένος γιά τό φῶς. Ἡ ἁμαρτία τόν ὁδήγησε σ’ αὐτή τήν ζοφερή πραγματικότητα, στή σκοτεινιά τοῦ θανάτου. Ἡ ἀγάπη τοῦ Θεοῦ δέν τόν θέλει πεταμένο στά τάρταρα τοῦ θανάτου.

 Ἦλθε τό Φῶς τοῦ Θεοῦ  “καί φαίνει πᾶσι“. Τό θεϊκό αὐτό φῶς γιά νά τό δοῦμε, χρειάζεται νά προσαρμοσθοῦμε στή συχνότητα πού ἐκπέμπει, ὥστε νά τό συλλάβουν τά πνευματικά μας αἰσθητήρια. Αὐτή ἡ δυνατότητα μᾶς δίνεται μέσα ἀπό τήν “μετάνοια“, πού κηρύσσει σήμερα ὁ Ἐπιφανείς Χριστός καί Θεός μας, δίνοντας στόν καθένα τή δυνατότητα νά βγεῖ ἀπό τήν παχυλότητα τῶν ἐγκοσμίων καί νά ἀγγίξει τήν περιπόθητη Οὐράνια πραγματικότητα.

    Ὅμως γιά νά σηκωθοῦμε ἀπό τήν “χώρα τῆς σκιᾶς καί τοῦ θανάτου” εἶναι ἀπαραίτητη ἡ ἐπιλογή τῆς μετανοίας, ἡ ὁποία τελικά εἶναι ἡ ἀπάρνηση τοῦ ἐγωκεντρισμοῦ μας πού δημιουργεῖ ἀπομάκρυνση καί ἀποξένωση τόσο ἀπό τόν Θεό, ὅσο καί ἀπό τόν συνάνθρωπο. Γιά τήν ἐνεργοποίση τῆς μετανοίας χρειάζεται ὅμως νά τολμήσουμε. Σήκω, ἀδελφέ,  “ἔγειραι ὁ καθεύδων καί ἀνάστα ἐκ τῶν νεκρῶν, καί ἐπιφαύσει σοι ὁ Χριστός ” (Ἐφεσ. 5, 14).  Ἡ τόλμη ἀποτελεῖ δική μας ἐπιλογή. Γιά νά ζήσουμε τό πνευματικό, τό οὐράνιο περιβάλλον χρειάζεται νά τολμήσουμε νά βιώσουμε τή μετάνοια. Γιά νά ζήσουμε ἀπό ἐδῶ τήν προοπτική τοῦ οὐρανοῦ. χρειάζεται νά κάνουμε κάτι ἀνάλογο πού κάνουν καί οἱ κοσμοναῦτες. Γιά νά κάνουν τό ταξίδι στό διάστημα, μαθαίνουν νά ζοῦν ἐδῶ στή γῆ, στό ἐργαστήριο, τίς συνθῆκες πού ἐπικρατοῦν στό διάστημα.

    Ἡ  σωτηρία μας δέν μπορεῖ νά εἶναι μόνο μιά μονομερής ἐνέργεια τοῦ Θεοῦ. Δέν σωζόμαστε μαγικά. Ὁ Θεός ἐνεργεῖ συνεχῶς, καί μᾶς προσκαλεῖ, ἀλλά καί μᾶς παρακαλεῖ. Χρειάζεται ὅμως καί ἡ ἐνεργοποίηση τῆς θελήσεως μας. Χωρίς τό δικό μας θέλω κανένα ἀπό τά ἐνεργούμενα μυστήρια τοῦ Θεοῦ, ὅλα αὐτά πού γιορτάσαμε τίς περασμένες ἡμέρες, δέν θά ἀγγίξει  τήν ὑπόστασή μας.

“Μετανοεῖτε·  ἤγγικεν γάρ ἡ βασιλεία τῶν οὐρανῶν “

    Γι’ αὐτό καί τό εὐαγγελικό ἀνάγνωσμα τῆς σημερινῆς Κυριακῆς κυριαρχεῖται ἀπό τό τί πρέπει νά ἐνεργήσει ὁ ἄνθρωπος γιά τή λύτρωσή του, καί αὐτό δέν εἶναι τίποτε ἄλλο παράμόνο ἡ μετάνοια. “Μετανοεῖτε· ἤγγικεν γάρ ἡ βασιλεία τῶν οὐρανῶν“. Γιά νά δεχθοῦμε τό Εὐαγγέλιο, τό νέο τρόπο ζωῆς πρέπει νά ἀπαρνηθοῦμε τό λάθος τῆς δίχως Χριστό ζωῆς. Ἡ μετάνοια στρέφεται ἐναντίον τοῦ τραγικοῦ λάθους τοῦ προπάτορος. Δέν γίνεται ἡ εἴσοδος στή Βασιλεία τοῦ Θεοῦ χωρίς τήν ἐνεργοποίηση τῆς ὑπάρξεώς μας γιά νά δεχθεῖ τό “σωτήριον τοῦ Θεοῦ μας“.

    Ἡ μετάνοια δέν ἐξαντλεῖται ἁπλά στό ἄκουσμα κάποιων παρηγορητικῶν μηνυμάτων, οὔτε σέ κάποιες κινήσεις αὐτοκριτικῆς καί αὐτοελέγχου, πού μπορεῖ νά δημιουργήσουν μιά ἐπίπλαστη ἀνακούφιση, ἀλλά δέν μποροῦν νά χαράξουν τή σωστική πορεία μας γιά τήν οὐράνια Πατρίδα. Ἡ  μετάνοια ἀπαιτεῖ θυσιαστική προσπάθεια. Ἐνεργεῖται μόνο μέσα ἀπό τή διαδικασία τῆς ἀπαρνήσεως τοῦ ἐγώ μας καί ὅλων τῶν μηχανισμῶν, πού μᾶς κρατοῦν δεσμῶτες στήν κουφότητα τῆς καθημερινότητας, καί δέν ἀφήνουν προοπτικές, ὥστε νά λάμψει τελικά τό φῶς τοῦ Θεοῦ, πού περιμένουμε ὅλοι “οἱ καθήμενοι ἐν σκότει καί σκιᾷ θανάτου“.

   Στήν πρόσκληση τοῦ Θεοῦ γιά ἀκολουθία ἡ μοναδική ἀπάντηση μας εἶναι ἡ μετάνοια. Μόνο, πού αὐτή χρειάζεται ἀγῶνα πού διαρκεῖ ὅσο καί ἡ ζωή μας. Ἡ μετάνοια ἔχει μιά μόνο φορά ἐπιδή εἶναι πορεία ζωῆς. Πορεία ἐπιστροφῆς  στό Θεό. Σ’ ὁλόκληρη τή ζωή μας δέν κάνουμε τίποτε ἄλλο παρά νά περπατοῦμε στό δρόμο τῆς ἐπιστροφῆς, νά φθάσουμε στή “ μένουσα αἰωνιότητα”. Ὅλοι πορευόμαστε πρός τή φορά τῆς ἐξόδου ἀπό τό χῶρο “τῆς σκιᾶς καί τοῦ θανάτου“. Μόνο πού δέν εἴμαστε πιά χωρίς παρηγοριά καί προσανατολισμό. Ἡ πορεία αὐτή φωτίζεται ἀπό τό εὐαγγέλιο τοῦ Χριστοῦ. Χρειαζόμαστε ὅμως νά μετανοήσουμε, νά κάνουμε ἀλλαγή πλεύσεως. Ἡ κίνηση αὐτή εἶναι σωτήρια. Καί μαζί μέ τή χάρη τοῦ Θεοῦ πραγματοποιεῖται ἡ εἴσοδό μας στή χώρα, πού φωτίζεται  ἀπό τό φῶς Του.

Ἀδελφοί,

   Ὅσοι τολμοῦν τήν ἔξοδο ἀπό τήν κίβδηλη στάση τοῦ χειροπιαστοῦ καί τοῦ ἐφήμερου, τοῦ σκότους καί τῆς σκιᾶς τοῦ θανάτου  δίνεται σ’ αὐτούς  ἡ ” ἐξουσία τέκνα Θεοῦ γενέσθαι” (Ἰωάν. 1, 12), κληρονομοῦν τή Βασιλεία τοῦ Θεοῦ πού εἶναι παροῦσα καί ἐνεργουμένη μέσα ἀπό τό μυστήριο τῆς Ἐκκλησίας τοῦ Χριστοῦ.      

(πΚΦ)

     Ἡ σημερινή Κυριακή εἶναι ἡ πρώτη μετά τήν εἴσοδό μας στόν καινούργιο χρόνο, καί στή λειτουργική γλώσσα τῆς Ἐκκλησίας μας ὀνομάζεται «Κυριακή πρό τῶν Φώτων». Τά Φῶτα ἤ Θεοφάνεια, εἶναι μιά μεγάλη Δεσποτική ἑορτή πού τή γιορτάζουν μέ κάθε λαμπρότητα ὅλοι οἱ χριστιανοί ἀπό τά πρῶτα σχεδόν χριστιανικά χρόνια μέ τήν ὀνομασία «Ἐπιφάνεια».

    Σάν εὐαγγελικό ἀνάγνωσμα αὐτῆς τῆς Κυριακῆς διαβάζεται ὁ πρόλογος τοῦ κατά Μάρκον ἱεροῦ Εὐαγγελίου καί στόν ὁποῖο προτάσσεται ἡ παρακάτω φράση: “Ἀρχή τοῦ  Εὐαγγελίου Ἰησοῦ Χριστοῦ“.

    Ἡ λέξη «εὐαγγέλιο» ἔχει ἀρχαιοελληνική τήν προέλευσή της καί τή χρησιμοποιοῦσαν γιά νά δηλώσουν  κάποια εὐχάριστη εἴδηση, πού κάποιος τήν κόμιζε. Ὁ κομιστής της ἦταν ὁ ἄγγελος ἤ ἀγγελιοφόρος. Τήν ἴδια λέξη χρησιμοποιεῖ καί ἡ Ἐκκλησία γιά νά μᾶς δηλώσει τό πραγματικά εὐχάριστο ἄγγελμα, ὄχι γιά κάποια ἐπίγεια χαρά, ἀλλά γιά τή μοναδική, τήν παναθρώπινη, χαρά, ὅτι ἦλθε ἐπιτέλους τό μήνυμα τῆς πανανθρώπινης σωτηρίας, «ἐπεφάνη ἡ χάρις τοῦ Θεοῦ ἡ σωτήριος πᾶσιν ἀνθρώποις» (Τίτ. 2, 11).

    Ἔτσι τό μήνυμα τοῦ Χριστοῦ στόν κόσμο ὀνομάσθηκε ἀπό τήν Ἐκκλησία μας, “Εὐαγγέλιον“, δηλαδή εὐχάριστη ἀγγελία, χαρούμενη εἴδηση ἐπειδή ἀφοροῦσε τή σωτηρία τοῦ κόσμου καί τοῦ ἀνθρώπου. Ὁ Χριστός, ὁ ἐπιφανείς Θεός, ἦλθε· “καί ἐλθών εὐαγγελίσατο εἰρήνην ὑμῖν τοῖς μακράν καί τοῖς ἐγγύς” (Ἐφεσ. 2, 17). Ἡ χαρούμενη αὐτή εἴδηση γιά τή σωτηρία μας, πρωτο-εμφανίστηκε στό ἱστορικό προσκήνιο τή στιγμή, πού ὁ Ἀρχάγγελος Γαβριήλ ἔφερε τό μήνυμα τῆς σαρκώσεως τοῦ Λόγου τοῦ Θεοῦ στήν κόρη τῆς Ναζαρέτ, τήν Παναγία μας.

    Τή λέξη “Εὐαγγέλιο” χρησιμοποιεῖ ὁ Εὐαγγελιστής Μᾶρκος γιά νά δηλώσει, ὅτι ὅσα ὁ ἴδιος καταγράφει γύρω ἀπό τό πρόσωπο, τή διδασκαλία, τό σταυρικό πάθος, καί τήν Ἀνάσταση τοῦ Χριστοῦ εἶναι πραγματικά εὐχάριστη εἴδηση τῆς παρουσίας τοῦ Θεοῦ, ὁ ὁποῖος  γίνεται ὁ νικητής τοῦ κράτους τοῦ θανάτου προσφέροντας τήν ἀληθινή ζωή. 

   “Ἀρχή τοῦ Εὐαγγελίου Ἰησοῦ Χριστοῦ, Υἱοῦ Θεοῦ“. Μέ τίς λέξεις αὐτές γίνεται ἡ ἐξιστόρηση τῶν ὅσων ὁ Εὐαγγελιστής ἀναφέρει στό κείμενό του. Ἀργότερα ἡ Ἐκκλησία θά δώσει τόν τίτλο αὐτό ὄχι μόνο στό ἱερό κείμενο τοῦ Μάρκου, ἀλλά καί σ’ αὐτά τῶν ἄλλων Εὐαγγελιστῶν. Τά τέσσερα αὐτά ἱερά κείμενα ἀποτελοῦν τό Εὐαγγέλιο τοῦ Χριστοῦ. Μοναδικό τους στόχο ἔχουν νά καταδείξουν, τήν μοναδικότητα τοῦ Ἰησοῦ Χριστοῦ σάν τοῦ Σωτῆρος ὅλων τῶν ἀνθρώπων.

    Στό Εὐαγγέλιο τοῦ Χριστοῦ πίστεψαν καί ἔγιναν ἀκόλουθοί του ἄνθρωποι ὅλων τῶν αἰώνων καί ἐποχῶν, ἀνεξάρτητα ἀπό ἡλικία, φύλο, μόρφωση,  καί μέ τήν ἁγία ζωή τους ἔδειξαν, ὅτι ἡ βίωση τοῦ εὐαγγελικοῦ μηνύματος ἀπό τόν κάθε ἄνθρωπο εἶναι ἐφικτή.

    Καί στή σημερινή μας κακότροποη ἐποχή τό Εὐαγγέλιο τοῦ Χριστοῦ βιώνεται καί παραμένει ὅρος ζωῆς. Ὅμωςκαί σήμερα ὑπάρχουν καί κάποιοι, πού ἐκφράζουν τήν ἀπορία, ἄν ὁ Χριστός εἶναι ὁ Σωτήρας.

    Γιά νά δοθεῖ μιά ἀπάντηση στό ἐρώτημα αὐτό, θά χρειασθεῖ νά δοῦμε, πῶς λειτούργησε αὐτό τό σωτήριο μήνυμά Του.

    Ὅλοι γνωρίζουμε, ὅτι πρίν τήν ἐνσάρκωση τοῦ Κυρίου μας ὅλος κόσμος ζοῦσε σέ μιά κατάσταση χαώδη. Ὅλοι οἱ ἄνθρωποι περίμεναν μέ ἀγωνία τή θεϊκή ἐπέμβαση, ἡ ὁποία θά ἔβγαζε τόν ἄνθρωπο ἀπό τό ὑπαρξιακό του ἀδιέξοδο καί θά χάριζε μιά νέα προοπτική. Οἱ ἄνθρωποι δέν γνώριζαν γιατί ζοῦν, ποιός εἶναι ὁ προορισμός τους. Βέβαια κατά καιρούς εἶχαν στηρίξει κάποιες ἐλπίδες σέ διαφόρους σωτῆρες. Ἀπ’ ὅλους ὅμως αὐτούς εἶχαν διαψευσθεῖ. Ὁ προφητικός λόγος τοῦ Σωκράτη ἦταν καθοριστικός καί ἔδειχνε τή φρικτή αὐτή πραγματικότητα: «τόν λοιπόν βίον καθεύδοντες διατελοῖτε ἄν, εἰ μή τινα ἄλλον ὁ θεός ὑμῖν ἐπιπέμψειε κηδόμενος ὑμῶν». 

    Ὅταν ἄρχισε τό κήρυγμά του ὁ Χριστός δέν ἔδινε ὑποσχέσεις γιά ἀνέσεις στήν ἐπίγεια ζωή, ἀλλά διακήρυσσε, ὅτι  ἡ παρούσα ζωή εἶναι τό σημεῖο ἐκκινήσεως γιά νά κατακτηθεῖ καί ἡ λύτρωση καί ἡ ἀληθινή ζωή. Ὅμως γιά νά γίνει αὐτό χρειάζεται σκληρός προσωπικός ἀγώνας προκειμένου νά ὑπερβαθοῦν οἱ κακές ροπές, πού συνοδεύουν τή μεταπτωτική μας κατάσταση. Ὁ ἀπελπισμένος ἄνθρωπος ἀπό τίς περι-πλανήσεις του σέ θρησκεῖες καί φιλοσοφικά συστήματα, ὅταν ἄκουσε τό καινούργιο μήνυμα αὐτό, ἄρχισε νά κατανοεῖ καί νά ἀντιλαμβάνεται τήν πραγματική κατεύθυνση τῆς ζωῆς του. Ἀνακάλυψε ὅτι ὁ ἀληθινός προορισμός του δέν εἶναι τό γήινο καί ἐφήμερο, ἀλλά τό οὐράνιο, τό μόνιμο. Πίστεψε, ὅτι πρέπει νά κατευθύνει τά “διαβήματά” του πρός αὐτό, πού ἔδειχνε τό Εὐαγγέλιο τοῦ Χριστοῦ. Τό ἴδιο συμβαίνει καί στό σήμερα ἀναζητητής λυτρώσεως ὁ ἄνθρωπος, πού φορτωμένος ἀπό ἆγχος, κινητικότητα ψάχνει στήν ὑπερκατανάλωση νά βρεῖ λύση τοῦ ὑπαρξιακοῦ του ἀδιεξόδου· καί ἐνῶ ὑπάρχει ἡ δροσερή πηγή νά ξεδιψάσει, τρέχει στά ἀπονέρια τῆς «κενῆς ἀπάτης» νά βρεῖ λύτρωση.

    Ἡ πορεία στή λύτρωση τοῦ Χριστοῦ εἶναι δύσκολη καί κατακτᾶται σ’ αὐτή ἐδῶ τή φάση τῆς ζωῆς. Ἡ σωτηρία πού ἐξαγγέλει τό Εὐαγγέλιο δέν σημαίνει τήν ἀποξένωση ἀπό τή γῆ. Καί αὐτό γιατί ὁ οὐρανός κατακτᾶται ἀπό τή ζωή μας πάνω στή γῆ. Εἶναι πολύ χαρακτηριστικό αὐτό πού μᾶς  διδάσκεται στην Κυριακή Προσευχή: “γενηθήτω τό θέλημά σου ὡς ἐν οὐρανῷ καί ἐπί τῆς γῆς“, ἀπό τό ὁποῖο  εὔκολα διαπιστώνεται, ὅτι ὁ Χριστός δέν ἦρθε νά μᾶς ἀποξενώνει ἀπό γῆ, κάνοντας μας μονοφυσίτες. Μέ τό νά μᾶς κατευθύνει πρός τόν οὐρανό, ζητάει παράλληλα ἀπ’ ὅλους μας νά ἀξιοποιήσουμε τή διάρκεια τῆς ζωῆς μας πάνω στή γῆ μέσα ἀπό τήν ἀλήθεια τοῦ θελήματός Του. Καί ἄν πράγματι θέλουμε νά βροῦμε τό νόημα τῆς ζωῆς μας χρειάζεται νά παίρνουμε ἀπό τό Εὐαγγέλιο Του τή δύναμη γιά νά κάνουμε ἀξιοποιήσιμη αὐτή τήν προσπάθεια, ὥστε αὐτή νά πορεύεται πρός τό χῶρο τῆς Βασιλείας τοῦ Θεοῦ. Τότε καί ἡ προτροπή τοῦ Ἀποστόλου βρίσκει καί τό νόημά της: “τά ἄνω ζητεῖτε… τά ἄνω φρονεῖτε” (Κολ. 3,1).

    Ἡ ἐξαγγελία τοῦ “εὐαγγελίου” δέν εἶναι μόνο τό προφορικό ἤ γραπτό κήρυγμα γιά τά ἱστορικά γεγονότα γύρω ἀπό τό πρόσωπο καί τό ἔργο τοῦ Χριστοῦ, ἀλλά καί ἡ πρόκληση σέ κοινωνία μέ τό Πρόσωπο καί τό ἔργο Του. Μέσα ἀπ’ αὐτή τήν κοινωνία ζωοποιεῖται καί ἡ ὅλη μας παρουσία στή γῆ.

   Στούς δύσκολους καιρούς μας ὁ ἄνθρωπος ζεῖ σέ μιά τρομακτική ὑπαρξιακή ἀναστάτωση παρόμοια μ’ ἐκείνη πού ζοῦσε ὁ ἄνθρωπος τῆς ἐποχῆς πρίν ἀπό τόν Χριστό. Στίς ἡμέρες μας ἐπικρατεῖ χάος καί ἀποπροσανατολισμός. Ἡ ἀπογοήτευση κυριαρχεῖ σ’ ὅλους ἐκείνους πού πίστεψαν τούς πειραματισμούς κάποιων, πού νομίζουν πώς μποροῦν νά κτίζουν τήν ζωή τους μακρυά ἀπό τόν Χριστό. Καί ἐνῶ ἔχουν μιά ἀφθονία ὑλικῶν ἀγαθῶν, καταποντίζονται σέ μιά ἀδιέξοδη κρίση.

   ‘Αδελφοί,

    Χρειάζεται νά κλείσουμε τ’ αὐτιά μας στούς σωτῆρες ἐκείνους, πού δέν μποροῦν νά προσφέρουν αὐτό πού ζητοῦμε. Ἡ σωτηρία δέν ἔχει θεωρητικές καταγραφές, ἀλλά πρακτικές προοπτικές. Εἶναι ἀγώνας, πού ἀρχίζει ἀπ’ αὐτή ἐδῶ τή ζωή μέ προσανατολισμό καί πορεία τήν ἀπόκτηση τοῦ Οὐρανοῦ, ὅπως καταγράφεται “ἐν Εὐαγγελίῳ Ἰησοῦ Χριστοῦ“.

(πΚΦ)