Ιστολόγιο

  • Κυριακή των Αγίων Πάντων

    Κυριακή των Αγίων Πάντων

    Κυριακή των Αγίων Πάντων

    (Ματθ. 9, 36, 10, 1-8).

         Τήν περασμένη Κυριακή, ἡμέρα τῆς ἁγίας Πεντηκοστῆς, γιορτάσαμε τήν ἐπιφοίτηση τοῦ Ἁγίου Πνεύματος στούς μαθητές τοῦ Χριστοῦ, οἱ ὁποῖοι πλέον ἀναδεικνύονται σέ Ἀποστόλους τοῦ Χριστοῦ, δηλαδή σέ ἀπεσταλμένους μέ συγκεκριμένη ἀποστολή. Ποιά εἶναι αὐτή ἡ ἀποστολή; Νά πορευθοῦν σ’ ὁλόκληρο τόν κόσμο καί νά διδάξουν τούς ἀνθρώπους τήν καινούργια πραγματικότητα, πού ἔφερε ἡ παρουσία Του στόν κόσμο. Τόν καινούργιο τρόπο ζωῆς τοῦ κόσμου καί τοῦ ἀνθρώπου πού ἐγκαινίασε ἡ παρουσία τοῦ Θεανθρώπου ἀνάμεσά μας.

       Τό ἔργο τῶν Ἀποστόλων τοῦ Χριστοῦ δέν ἦταν καθόλου εὔκολο. Οἱ ἄνθρωποι δέν εἶναι διατεθειμένοι νά πεισθοῦν εὔκολα καί νά ἀλλάξουν συνήθειες καί τρόπο ζωῆς, μάλιστα ὅταν εἶναι ὁλοσδιόλου ξένοι σέ κάποια πνευματική παράδοση. Ἔτσι  ἡ ἀποστολή τῶν ἀνθρώπων αὐτῶν, πού δέν εἶχαν βγεῖ καλά, καλά, ἔξω ἀπό τά ὅρια τῆς Παλαιστίνης, καί πού πρίν λίγο καιρό, ἡ κύρια ἀπασχόλησή τους ἦταν νά πιάνουν ψάρια, τώρα ἀναλαμβάνουν μιά σημαντική ὑποχρέωση “τοῦ βαστάσαι τό ὄνομα τοῦ Χριστοῦ ἐνώπιον ἐθνῶν καί βασιλέων υἱῶν τε Ἰσραήλ” (Πράξ. 9, 15). Νά παρουσιάσουν στόν κόσμο μιά νέα πραγματικότητα, ἕνα συγκεκριμένο τρόπο ζωῆς.  Νά κάνουν τόν κόσμο Ἐκκλησία. Καί ἀκούσαμε τήν περασμένη Κυριακή, τί εἶναι ἡ Ἐκκλησία καί τί ἐπιδιώκει ἡ παρουσία της μέσα στόν κόσμο.

       Οἱ Ἀπόστολοι τοῦ Χριστοῦ, πρίν ἀναλάβουν τό τεράστιο αὐτό ἔργο, ἦταν ἄνθρωποι τοῦ μόχθου, πού πάσχιζαν γιά τίς καθημερινές τους ἀνάγκες. Ἡ κλήση τους νά ἀκολουθήσουν τόν Χριστό, γίνεται ἁπλά χωρίς ἐξετάσεις, δίχως νά τούς ζητηθοῦν βιογραφικά σημειώματα. Ἦταν ἁπλοί ἄνθρωποι, χωρίς ἐξουσιαστικές, ἤ φιλοσοφικές περγαμηνές. Τά ἱερά εὐαγγελικά κείμενα ξεκάθαρα ὁριοθετοῦν τήν ταυτότητά τους. Οἱ ἴδιοι δέν εἶχαν  φαντασθεῖ τίς ἀπροσμέτρητες διαστάσεις τῆς ἀποστολῆς, πού ἐπρόκειτο νά διακονήσουν. Αὐτό ὅμως δέν γίνεται ἔτσι τυχαία. Καλοῦνται ἄνθρωποι ἁπλοϊκοί γιά νά φανεῖ ὅτι πρωταγωνιστής στήν τεράστια αὐτή προσπάθεια τῆς μαθητείας ὅλων τῶν ἀνθρώπων εἶναι ὁ Ἴδιος ὁ Θεός. Τό γράφει ξεκάθαρα ὁ Ἀπόστολος Παῦλος: “τά μωρά τοῦ κόσμου ἐξελέξατο ὁ Θεός… ὅπως μή καυχήσεται πᾶσα σάρξ ἐνώπιον τοῦ Θεοῦ” (Α’ Κορ. 1, 28).

        Παρά τίς δυσκολίες ἡ ἀποστολή τους ἔγινε πραγματικότητα. Καθοδηγούμενοι ἀπό τήν πανσθενή δύναμη τοῦ Παρακλήτου μαθήτευσαν καί μαθητεύουν ὅλο τόν κόσμον πρός δόξαν Θεοῦ, ὁμολόγησαν τό ὄνομα τοῦ Χριστοῦ μέ παρρησία. Καί μέ τό παράδειγμα, τή διδασκαλία τους μαθήτευσαν ἔθνη καί λαούς. Ἡ μαθητεία τους πρός τόν κόσμο γρήγορα ἔφερε καρπούς ἀγλαούς. Οἱ ἅγιοι Πάντες, τά νέα μέλη γίνονται στήν κυριολεξία Μάρτυρες Χριστοῦ πού χωρίς δισταγμούς καί συμβιβασμούς ἔγιναν μέλη τοῦ Μυστικοῦ Σώματος τοῦ Χριστοῦ.

      Θά μπορούσαμε ἀκόμη νά χαρακτηρίσουμε τή σημερινή Κυριακή ἡμέρα τῆς ὁμολογίας. Πράγματι οἱ συνεχιστές τοῦ ἀποστολικοῦ ἔργου ἀνεξάρτητα τοῦ τρόπου τελειώσεώς τους, εἶναι ὅλοι μάρτυρες καί ὁμολογητές Χριστοῦ, φορεῖς τῆς ζωῆς καί τῆς ἀλήθειας πού ἐκπροσωπεῖ ἡ Ἐκκλησία τοῦ Χριστοῦ. Γι’ αὐτό ἡ Ἐκκλησία ὅλους αὐτούς τούς μάρτυρες τῆς ἀλήθειάς της τούς τιμᾶ ἀμέσως μετά τήν ἱστορική της φανέρωση στόν κόσμο.

        Κάνοντας ὅμως καί  μιά ἀναφορά στό λειτουργικό εὐαγγέλιο τῆς σημερινῆς Κυριακῆς, διαπιστώνουμε τήν ἐπικαιρότητα τῶν ὅσων εἰπώθηκαν ἀπό τόν Κύριό μας, ἔστω καί σέ διαφορετικές περιπτώσεις, μιά καί αὐτό εἶναι σταχυολογημένο ἀπό λόγους, πού εἰπώθηκαν σέ διαφορετικές περιστάσεις καί τούς ὁποίους ἡ Ἐκκλησία συνάρμωσε σέ ἕνα ἑνιαῖο κείμενο, πού τό διαβάζει στήν Λειτουργία τῆς σημερινῆς Κυριακῆς.

       Τιμώντας ἡ Ἐκκλησία μας τούς ἁγίους της, δέν τιμᾶ μόνο τά ἀθλητικά τους παλαίσματα, τήν ὁμολογία, καί τό αἷμά τους. Πρώτιστα τιμᾶ τήν ἐπιβεβαίωση τῆς ἀλήθειας πού κομίζει. Οἱ Ἅγιοι εἶναι οἱ ἀπαρχές τῆς ζωῆς  τῆς Ἐκκλησίας. Εἶναι οἱ πρῶτοι καρποί πού ἄνθισαν στό μυστικό Ἀμπελῶνα καί γι’ αὐτό δέν πρέπει νά μᾶς φαίνεται παράξενο, ὅτι ἀμέσως μετά τήν Κυριακή τῆς Πεντηκοστῆς πού γιορτάσαμε τό γεγονός τῆς Ἐκκλησίας, καλούμαστε νά τιμήσουμε τό θρίαμβο, πού κομίζει στόν παραλογισμό τοῦ κόσμου τό θαῦμα τῆς Ἐκκλησίας, μέ τούς ἁγίους Μάρτυρες καί Ὁμολογητές Της. Οἱ Ἅγιοι τελικά εἶναι ὁ θρίαμβος ἀλήθειας τοῦ Εὐαγγελίου τοῦ Ἰησοῦ Χριστοῦ.

       Στό κείμενο τοῦ εὐαγγελικοῦ ἀναγνώσματος τρία εἶναι τά κύρια σημεῖα πού τό σπονδυλώνουν. Τό θάρρος τῆς ὁμολογίας: “χριστιανός εἰμί “, ἡ ἄρση τοῦ σταυροῦ καί ἡ ἀποκοπή τους ἀπό τά ἐγκόσμια δελεάσματα. Ὅλα αὐτά συμφωνοῦν μέ τόν τρόπο πού προσδιορίστηκαν ἀπό τόν Κύριος μας: ” Ὅστις θέλει ὀπίσω μου ἀκολουθεῖν, ἀπαρνησάσθω ἑαυτόν καί ἀράτω τόν σταυρόν αὐτοῦ, καί ἀκολουθείτω μοι “. Ἀκολουθία Χριστοῦ, ἀπάρνηση ἑαυτοῦ, ἄρση σταυροῦ.  Αὐτό τό τρίπτυχο ἀκολούθησαν οἱ Μάρτυρες.

        Σήμερα τό μαρτύριο δέν συμπορεύεται μέ αἷμα, συνυπάρχει ὅμως μέ τό μαρτύριο τῆς συνειδήσεως. Ὁ κόσμος ἔχει ἀνάγκη τήν καλή ὁμολογία τῶν χριστιανῶν. Ὁ κάθε τρόπος ζωῆς τῶν χριστιανῶν εἶναι “μαρτυρία” Ἰησοῦ Χριστοῦ. Ὁ ἐρημίτης καί ὁ ἀσκητής, ὁ ἀγωνιστής ὁ πιστός χριστιανός πού μοχθεῖ καί ζεῖ στήν ἐρημιά τῶν πόλεων, αὐτός πού πρωτοστατεῖ σέ πνευματικούς ἀγῶνες καί μεταφέρει μέσα στόν κόσμο τή ζείδωρο πνοή τοῦ Εὐαγγελικοῦ λόγου, δέν κάνει τίποτε ἄλλο παρά νά μαρτυρεῖ “Ἰησοῦν Χριστόν“.

    Ἀγαπητοί Ἀδελφοί,

        Στήν ἐποχή μας βέβαια ὁ Χριστός δέν ζητᾶ μαρτύριο αἵματος, ἄν καί δέν εἶναι λίγες οἱ περιπτώσεις, ὅπως στή μαρτυρική Ρωσική Ἐκκλησία, πού πρίν ἀκόμη λίγα χρόνια ὑπῆρξαν χιλιάδες οἱ μάρτυρες καί ὁμολογητές τῆς πίστεως. Ὁ Χριστός σήμερα ἀπαιτεῖ ἀπό μᾶς μέ τό παράδειγμα μας περισσότερη ὁμολογία καί παρρησία μέσα στόν κοινωνικό μας περίγυρο. Οἱ λεγόμενοι ἄ-θεοι καί ψευδο- κουλτουριάρηδες προπαγανδίζουν τό ψεῦδος, τήν ἀπάτη, τή συμφορά. Ἐμεῖς πού ἔχουμε τήν Ἀλήθεια, πού ζοῦμε ὄχι μόνο  γιά τό νῦν, ἀλλά καί τό ἀεί, δέν πρέπει ν’ ἀρνούμαστε, νά καταθέτουμε, τήν ὁμολογία τῆς πίστεως μας στόν Χριστό. Οἱ ἅγιοι Μάρτυρες, πού σήμερα τιμοῦμε τή μνήμη τους, μᾶς προτρέπουν στή μίμησή τους ἐφόσον: “τιμή μάρτυρος, μίμησις μάρτυρος“.

    (πΚΦ )

    (επιστροφή στις Αποστολικές Περικοπές του 2003)

  • Κυριακή της Πεντηκοστής

    Κυριακή της Πεντηκοστής

    Κυριακή της Πεντηκοστής

    (Ἰωάν.7, 37-52, 8, 12).

        Θά περίμενε κανείς, ὅτι ἡ μικρή ὁμάδα τῶν μαθητῶν μετά τήν Ἀνάληψη τοῦ Χριστοῦ, θά σταματοῦσε σταδιακά κάθε δραστηριότητα γύρω ἀπό τό πρόσωπο καί τό ἔργο τοῦ Ἰησοῦ. Ἐμπειρικά γνωρίζουμε, ὅτι ἡ ἀπουσία τοῦ ἡγέτη σ’ ὁποιαδήποτε ἀνθρώπινη ὀργάνωση δημιουργεῖ φυγόκεντρες τάσεις, πού σταδιακά ἐξασθενοῦν τόν ἀρχικό ἐνθουσιασμό καί τελικά ἐξαφανίζουν τήν συγκεκριμένη προσπάθεια.

       Στήν περίπτωση τῶν μαθητῶν τοῦ Χριστοῦ συνέβηκε τό ἀντίθετο. Ὁ Χριστός, ἄν καί βρέθηκε ἐκτός τῆς ὁμάδος τῶν ἕνδεκα ἁπλοϊκῶν ψαράδων, ὁ ὅμιλος αὐτός ἐμφανίζει μιά δυναμική πρωτόγνωρη. Ὑπάρχει μιά τάση καί ἕνα ἐνθουσιαστικό στοιχεῖο πού ἐνεργεῑ πέρα ἀπό λογικές κατηγορίες.

        Πράγματι δέκα ἡμέρες μετά τήν Ἀνάληψη ἡ ὁμάδα τῶν μαθητῶν ἐμφανίζεται μπροστά στό λαό τῶν Ἱεροσολύμων μέ δυναμισμό καί σιγουριά. Ὁ “Ἄλλος Παράκλητος”  πού ἐκχύνεται τήν ἡμέρα τῆς Πεντηκοστῆς στούς μαθητές  χορηγεῖ σ’ αὐτούς ἕνα δυναμισμό πρωτόγνωρο. Οἱ φοβισμένοι καί δίχως προσόντα ἁπλοϊκοί Γαλιλαῖοι ἀρχίζουν νά διαδραματίζουν ἕνα ρόλο, πού σέ λίγο χρονικό διάστημα θά ἀλλάξει τήν παγκόσμια ἱστορική σκηνή.

        Τή μοναδική ἐκείνη ἡμέρα τῆς Πεντηκοστῆς ἡ ὁμάδα τῶν μαθητῶν ἐμφανίζεται στήν Ἱστορία μέ τό ὄνομα “Ἐκκλησία“. Ὄνομα, πού ἔκτοτε  ἀποτελεῖ τό δηλωτικό τῆς ταυτότητος τοῦ νέου αὐτοῦ σχήματος τοῦ ὁποίου  ἡ γενεσιουργός αἰτία βρίσκεται ἔξω ἀπό τά σχήματα τοῦ παρόντος αἰῶνος. Ἡ Ἐκκλησία θά εἶναι πλέον ἡ πρόσκληση τῶν  ἀνθρώπων γιά ἐπανεύρεση τῆς χαμένης τους προσωπικότητος. Αὐτοί πού προσχωροῦν σ’ αὐτήν δέν θά εἶναι ἕνα ἀνώνυμο ἅθροισμα, ἀλλά  κάλεσμα σέ μετάνοια, σέ ἑνότητα καί ἐν τέλει σέ προσωπική κοινωνία.  Ἡ ταυτότητά της γίνεται χῶρος, ἔξω ὅμως ἀπό τίς γνωστές διαστάσεις του, πού στοχεύει νά μεταποιήσει τίς ἀτομικότητες, τίς ἀποσπασματικές μονάδες, ὅλων τῶν ἀνθρώπων σέ ἑνιαῖο σῶμα, δηλαδή σέ Ἐκκλησία.

        Ἡ Ἐκκλησία δέν ἀρκεῖται στή συνάθροιση καί τήν τυπικότητα, δηλαδή τήν ἐξωτερικότητα. Οἱ συναθροισμένοι ἐν Ἐκκλησίᾳ κοινωνοῦν τή ζωή σάν ἀδελφοί, δηλαδή μέλη ἑνός ζωντανοῦ Σώματος πού τρέφονται ὄχι μόνο μέ τήν ὑλική τροφή, ἀπαραίτητη κι αὐτή γιά τή διατήρηση τῆς βιολογικῆς μας ὑποστάσεως, κυρίως ὅμως καί πρωτίστως μέ τό Σῶμα καί τό Αἷμα τοῦ Χριστοῦ.

         Χωρίς νά ἐξαντλοῦμε τό θέμα μας, ἀξίζει νά σημειώσουμε καί τοῦτο. Ἡ Πεντηκοστή, δέν ἀποτελεῖ ὅπως λέμε, ἡμέρα στήν ὁποία ἱδρύθηκε ἡ Ἐκκλησία. Ἡ Ἐκκλησία προϋπῆρχε πρό τῶν αἰώνων, πρό καταβολῆς κόσμου. Ἡ Πεντηκοστή ἀποτελεῖ τήν ἱστορική της φανέρωση, ἡ ὁποία ἔκτοτε συνεχίζει νά ἐνεργεῖ τό ἔργο τοῦ Χριστοῦ μέχρι τήν τελική της κατάληξη στήν αἰωνιότητα, στή Βασιλεία τοῦ Θεοῦ.

       Στήν Ἐκκλησία κάθε ἄνθρωπος συναντᾶ τόν συνάνθρωπό του, πέρα ἀπό συναγωνισμούς, συναντᾶ τόν Παράκλητο, βρίσκει Ἐκεῖνον πού χορηγεῖ τό πνευματικό νερό γιά νά ξεδιψάσει ἡ ὑπαρξιακή μας δίψα. 

        Τό χρονικό στοιχεῖο τοῦ ξεδιπλώματος τοῦ καινοῦ μέσα στό ἱστορικό γίγνεσθαι πραγματοποιεῖται μέ τήν ἡμέρα τῆς Ἰουδαϊκῆς Πεντηκοστῆς. Ἡ Πεντηκοστή γιά τούς Ἑβραίους ἀποτελοῦσε τήν ἡμέρα τῆς Νομοδοσίας ἀπό τό Θεό στό Μωϋσῆ. Γιόρταζαν ἐπετειακά τήν συγκρότησή τους σέ ὀργανωμένη κοινότητα.  Ὁ Νόμος, ὁ δεκάλογος, δόθηκε στόν Μωϋσῆ, σύμφωνα μέ τήν ἰουδαϊκή παράδοση, πενήντα μέρες μετά τήν ἔξοδο τους ἀπό τήν Αἴγυπτο.

        Οἱ Ἑβραῖοι τιμοῦσαν τό γεγονός αὐτό μέ ἐπισημότητα. Σ’ αὐτή τήν ἑορτή κάποτε μίλησε ὁ Κύριος μας καί ἀναφέρθηκε σέ μιά ἄλλη πραγματικότητα πού τελικά ἀποτελεῖ τήν ὑπέρβαση τῶν νομικῶν διατάξεων καί ὑποχρεώσεων.

       Ἔκανε ἀναφορά  γιά τίς δωρεές τοῦ Ἁγίου Πνεύματος, τοῦ Ὁποίου ἡ παρουσία  θά ἐπακολουθοῦσε μετά τή δική του ἔξοδο ἀπό τόν κόσμο αὐτό. Τό Ἅγιο Πνεῦμα, ὁ ἄλλος Παράκλητος, θά ἀναλάμβανε τή συνέχιση καί ὁλοκλήρωση τοῦ ἔργου, πού Ἐκεῖνος ἤδη εἶχε ἀρχίσει. Τό Ἅγιο Πνεῦμα θά στηρίξει ὅλο τό πλέγμα τῶν ἀνθρωπίνων σχέσεων στό δεσμό τῆς ἀγάπης.

        Στήν Ἐκκλησία ἡ Πεντηκοστή εἶναι μιά μέρα πού ἔχει μιά ξεχωριστή σημασία γιά τόν κάθε χριστιανό. Ἀποτελεῖ τήν ἱστορική φανέρωση τῆς Ἐκκλησίας στόν κόσμο, ὁριοθετεῖ καί τήν ἔναρξη τῶν ἐνεργειῶν τοῦ Παρακλήτου, σημαίνει τήν ἔκχυση του “ἐπί πᾶσαν σάρκα” κατά τόν προφήτη Ἰωήλ. Γιά τή δωρεά αὐτή μίλησε ὅπως ἀναφέρεται στό σημερινό εὐαγγελικό ἀνάγνωσμα, πού ἀποτελοῦσε ἐπικείμενο γεγονός, τό ὁποῖο καί ἦλθε ἀμέσως μετά τό Σταυρό καί τήν Ἀνάστασή Του.

    Ἀγαπητοί Ἀδελφοί,

        Ἡ Νομοδοσία στό Σινᾶ εἶχε ἕνα ὁρισμένο σκοπό. Ὁ ἀπόστολος Παῦλος ὁριοθέτησε αὐτή τήν ἀποστολή  σάν “παιδαγωγοῦ εἰς Χριστόν” (Γαλ. 3, 24). Ὁ Νόμος εἶχε τέλος του, πού εἶναι ὁ Χριστός. Τό Πνεῦμα πού ὑπόσχεται ὁ Χριστός καί ἔρχεται μέ τρόπο ἐντυπωσιακό τήν ἡμέρα τῆς Πεντηκοστῆς παραμένει ἔκτοτε στήν Ἐκκλησία γίνεται  ” ὁ θησαυρός τῶν ἀγαθῶν καί ζωῆς χορηγός” γιά τόν καθένα μας πού γίνεται μέ τό βάπτισμά του μέλος τῆς Ἐκκλησίας.

        Ἡ Πεντηκοστή, ἡ προσωπική μας Πεντηκοστή,  ἀποτελεῖ τήν ἐλπίδα στήν ταλαίπωρη ἀνθρωπότητα.

    (πΚΦ )

    (επιστροφή στις Αποστολικές Περικοπές του 2003)

  • Των Αγίων Πατέρων

    Των Αγίων Πατέρων

    Κυριακή Των Αγίων Πατέρων

    (Ἰωάν.17, 1-13).

        Οἱ Πατέρες βέβαια ὄχι μόνο τῆς Πρώτης, ἀλλά καί τῶν ἄλλων Συνόδων, Οἰκουμενικῶν, ἤ Τοπικῶν, προσπάθησαν νά παρουσιάσουν τήν ἀλήθεια τοῦ Χριστοῦ, ἑρμηνεύοντας τό θεανθρώπινο Πρόσωπό Του, μέσα ἀπό τή βεβαιότητα  τῆς Ἀναστάσεως ἡ ὁποία εἶναι καί ἡ ἐπιβεβαίωση τῆς θεότητός Του. Ἔχει καταγραφεῖ ὅτι οἱ Πατέρες μέσα ἀπό τίς Οἰκουμενικές Συνόδους ὁριοθέτησαν τήν ἀλήθεια τῆς Ἐκκλησίας. Καί ἡ συνείδηση τῶν πιστῶν ἀναγνώρισε στά πρόσωπά τους ἕνα ἔργο παρόμοιο μέ ἐκεῖνο τῆς Θεοτόκου. Ἡ Παναγία πρόσφερε τό σῶμα της γιά τήν ἱστορική σάρκωση τοῦ Υἱοῦ καί Λόγου τοῦ Θεοῦ, οἱ Πατέρες μέ τήν ἁγιότητα τῆς ζωῆς τους, τά διανοητικά χαρίσματα πού εἶχαν, βοήθησαν νά προσλάβει ἡ ἀλήθεια τῆς ἀποκαλύψεως τοῦ Θεοῦ τήν ἱστορική “σάρκα” τῆς γλώσσας τῶν ἀνθρώπων.

        Οἱ αἱρετικοί καί τότε, ἀλλά καί κάθε στιγμή ἐπιχειροῦν μέσα ἀπό λογικές κατηγορίες νά παρουσιάσουν τό ὑπέρλογο, τό ὁποῖο ὅμως ἀπαιτεῖ τήν πίστη καί ὄχι τή λογική γιά τήν προσέγγισή του. Ἡ θεότητα τοῦ Χριστοῦ δέν εἶναι φιλοσοφικό πρόβλημα, μέ τό ὁποῖο μπορεῖ νά πειραματίζεται ἡ ἀνθρώπινη σκέψη. Τό Θεανθρωπινο Πρόσωπο ἀποτελεῖ ἀποκάλυψη τοῦ Θεοῦ καί καμμιά λογικότητα δέν χωρεῖ στήν ὑπερλογικότητα, γιατί ἄν λογικά ἐπιχειρήσουμε νά ἐξηγήσουμε τά τοῦ Θεοῦ καί τοῦ Θεανθρωπίνου μυστηρίου, φιλοσοφοῦμε καί δέν θεολογοῦμε. Ἕνας Θεός πού λογικά ἐξηγεῖται, παύει νά εἶναι Θεός, εἶναι κατασκεύασμα κάποιου ἀνθρωπίνου ἐγκεφάλου. Καί ἕνα τέτοιο Θεό δέν τόν χρειαζόμαστε, μιά καί δέν μπορεῖ νά προσφέρει τή σώζουσα ἀλήθεια.

        Ὁ Ἄρειος πρεσβύτερος τῆς Ἀλεξανδρινῆς Ἐκκλησίας προσπαθώντας νά ὑπερασπίσει τήν ἀλήθεια τοῦ Τριαδικοῦ Θεοῦ, ἀλλά καί  νά μείνει συνεπής στίς ἀπαιτήσεις τῆς φιλοσοφικῆς του σκέψεως δίδασκε, ὅτι ὁ Υἱός καί Λόγος τοῦ Θεοῦ δέν εἶναι “ὁμοούσιος“, δηλαδή τῆς ἴδιας οὐσίας,  μέ τόν Θεό Πατέρα, ἀλλά διαφορετικῆς οὐσίας, πού ἐν προκειμένῳ ἦταν κτιστή καί δημιουργημένη πρίν ἀπό κάθε ἄλλο κτίσμα. Μέ τό τρόπο αὐτό παρασύρονταν στίς ἀπαιτήσεις μιᾶς ὀρθολογικῆς σκέψεως, πού ὑποβάθμιζε τόν Θεό Λόγο σέ κτίσμα, δημιούργημα.

        Ἀλλά ἄν ὁ Χριστός εἶναι κτίσμα καί ὄχι Θεός, τότε σωτηρία δέν ὑπάρχει, καί ὅσα διδάσκονται ἀπό τήν Ἐκκλησία εἶναι μυθεύματα. Ὅταν ἡ θεότητα τοῦ Χριστοῦ κλονισθεῖ, τότε χάνεται καί ὁ ἄνθρωπος.

        Στή Σύνοδο τῆς Νίκαιας, ὅπως καί στίς λοιπές Συνόδους διακηρύχθηκε ἡ ἀλήθεια τοῦ Θεανθρωπίνου Προσώπου τοῦ Χριστοῦ, πού ὁδηγεῖ στή θέωση τόν ἄνθρωπο. Μέσα ἀπό τό Θεανθρώπινο Πρόσωπο ὁ ἄνθρωπος μπορεῖ νά μετάσχει κατά χάρη τῆς δόξας τοῦ Θεοῦ. Αὐτό σημαίνει, πώς ὁ ἄνθρωπος μπορεῖ νά γίνει κατά χάρη, αὐτό πού ὁ Θεός εἶναι κατά φύση. Ὁ σαρκωμένος Υἱός τοῦ Θεοῦ, τέλειος Θεός καί τέλειος ἄνθρωπος γίνεται ἡ γέφυρ μεταξύ Θεοῦ καί ἀνθρώπου. Ἔτσι τά μέλη τῆς Ἐκκλησίας, ὅλοι ἐμεῖς εἴμαστε σέ πορεία γιά τήν ἄνω Ἱερουσαλήμ. Οἱ ἅγιοι Πατέρες ὁριοθετοῦν τό πλαίσιο τῆς ἀλήθειας τῆς Ἐκκλησίας. Καθοδηγούμενοι μέ τήν ἔμπνευση καί Χάρη τοῦ Ἁγίου Πνεύματος, καθιερώνουν τήν καθαρότητα τῶν κριτηρίων, πού πρέπει νά προσλάβει ἡ ἀλήθεια τῆς θείας Ἀποκαλύψεως, ὥστε νά ψαυθεῖ ἀπό τήν  ἱστορική σάρκα τῆς γλώσσας τοῦ ἀνθρώπου.

               Ἡ Ἐκκλησία, ὅπως γνωρίζουμε, εἶναι προπάντων ἑνότητα πίστεως τῶν μελῶν της. Γινόμαστε Ἐκκλησία, ἐπειδή ἀποδεχόμαστε τό Εὐαγγέλιο τοῦ Χριστοῦ.  Τό Εὐαγγέλιο ἔχει μιά ἀκεραιότητα. Εἶναι ἕνα ὅλο. Καί ὁ ἄνθρωπος πού μέ τό βάπτισμά του γίνεται μέλος τῆς Ἐκκλησίας δέν μπορεῖ νά κομματιάζει τήν Ἀλήθεια καί ἐπιλεκτικά νά παίρνει ὅ,τι νομίζει  πώς εἶναι στά μέτρα του. Ἡ Ἀλήθεια εἶναι Μία καί δέν μερίζεται. Ὁ αἱρετικός εἶναι ἐκεῖνος πού τεμαχίζει καί ἐπιλέγει ὅσα  ἱκανοποιοῦν τό ἐγώ του.   

        Οἱ Πατέρες μέ τρόπο ἀδιάψευστο μέσα ἀπό τήν ἐμπειρία τῆς Ἐκκλησίας διδάσκουν τήν “ὁμοουσιότητα” τοῦ Λόγου, πού σαρκώνεται ἐν χρόνῳ “ἐκ Πνεύματος Ἁγίου καί Μαρίας τῆς Παρθένου“, προκειμένου νά χαρίσει τή λύτρωση στόν ἄνθρωπο. Γίνονται ἔτσι τό ἐχέγγυο τῆς γνησίας ἑρμηνείας τῆς θείας Ἀποκαλύψεως, προσφέροντας τό πλαίσιο βιώσεως τοῦ γεγονότος τῆς θείας Ἐνανθρωπήσεως.

     Ἀγαπητοί Ἀδελφοί,

       Ἀπό τήν ἐποχή τῶν Ἀποστόλων, καί στήν συνέχεια τῶν Πατέρων, μέχρι σήμερα, αὐτή τήν ἀλήθεια ἐκφράζει ἡ Παράδοση τῆς Ἐκκλησίας, ἡ ὁποία διαφυλάσσεται ἀκέραια καί ἀνόθευτη, γιατί μόνο ἔτσι ἐπιτυγχάνεται ἡ σωτηρία μας. Ἡ Ἀρχιερατική Προσευχή τοῦ Χριστοῦ, πού διδάσκεται στήν σημερινή περικοπή, ἐπικεντρώνεται σέ καίριες λέξεις: ” ἵνα ὦσιν ἕν“. Ἡ ἑνότητα δείχνει τήν ἐπαναφορά τῆς  ἀνθρώπινής μας φύσεως στήν προπτωτική ἀκεραιότητα. Ἡ ἁμαρτία μέ τίς συνέπειές της διασπᾶ τήν καθολική φύση σέ ἀτομικότητες, πού πολεμᾶ ἡ μιά τήν ἄλλη. Τό ἀποτέλεσμα ἡ φθορά, ὁ θάνατος. Ὁ Χριστός γίνεται ὁ μοναδικός ἐκκλησιοποιός μας. Αὐτός μᾶς μαζεύει στήν σώζουσα Ἀλήθεια, τήν ὁποία μᾶς παρέδωσαν τόσο οἱ ἅγιοι Πατέρες τῆς Α’ Οἰκουμενικῆς Συνόδου, ὅσο καί τῶν ἄλλων ἁγίων Συνόδων.

       Τελειώνοντας ἄς σημειωθεῖ καί τοῦτο. Ἡ σημερινή ἡμέρα μᾶς δίνει τή ἀφορμή νά συνειδητοποιήσουμε τό μέγεθος τῆς πνευματικῆς κληρονομιᾶς μας σάν ἀπόγονοι τῶν πνευματικῶν μας πατέρων. Οἱ πνευματικοί μας γεννήτορες εἶχαν καί τήν κατά κόσμο γνώση, ἀλλά διέθεταν πρό πάντων καί τήν κατά Θεό παιδεία. Ἡ σοφία τοῦ κόσμου δέν νίκησε τά αἰσθητήριά τους, προτίμησαν νά γίνουν “μωροί διά Χριστόν“, ὥστε νά ἀναδειχθοῦν “σοφοί κατά Θεόν“, πρότυπα  τοῦ ὀρθοδόξου βιώματος τῆς πίστεως μας.      

    (πΚΦ )

    (επιστροφή στις Αποστολικές Περικοπές του 2003)

  • Κυριακή του Τυφλού

    Κυριακή του Τυφλού

    Κυριακή του Τυφλού

    (Ἰωάν. 9, 1-41).

       Ἡ περικοπή τοῦ σημερινοῦ εὐαγγελικοῦ ἀναγνώσματος ἀναφέρεται στή θεραπεία τοῦ ἐκ γενετῆς τυφλοῦ. Ὁ τυφλός τυλιγμένος στόν πέπλο τοῦ σκοταδιοῦ βρέθηκε κοντά στόν Χριστό, πού μέ στοργή καί ἀγάπη τοῦ χαρίζει τή θεραπεία καί στούς σωματικούς, ἀλλά τούς πνευματικούς του ὀφθαλμούς. Ὁ Κύριος χωρίς πολλές περιστροφές κάνει πηλό μέ τό πτύσμα του, καί χρίει τά δύσμορφα βαθυλώματα τῶν ματιῶν καί τόν στέλνει νά πλυθεῖ στήν κολυμβήθρα τοῦ Σιλωάμ. Ὁ ἐκ γενετῆς τυφλός βρῆκε τό φῶς του. Ἡ θεραπεία τοῦ ἐκ γενετῆς τυφλοῦ εἶναι θαῦμα τῆς δημιουργικῆς δυνάμεως τοῦ Υἱοῦ καί Λόγου τοῦ Θεοῦ, ἐκείνου πού δημιουργεῖ καί μετασκευάζει τήν ὕλη.

        Ἡ θεραπεία τοῦ τυφλοῦ ἦταν ἕνα χειροπιαστό γεγονός. Ὁ πολύς λαός πού ἔζησε τό δράμα τοῦ τυφλοῦ, παραδέχεται ἀνεπιφύλακτα τή θαυματουργική ἐπέμβαση τοῦ Χριστοῦ βλέποντας τό ἀποτέλεσμα. Οἱ ἄρχοντες τοῦ λαοῦ ἄν καί εἶδαν δέν εἶχαν τή διάθεση νά ἀποδεχθοῦν τό θαῦμα καί κατ’ ἐπέκταση τήν παρουσία τοῦ Ἰησοῦ, ὡς τοῦ Χριστοῦ, δηλαδή τοῦ Μεσσία.  

        Προσεγγίζοντας τήν περικοπή αὐτή,  μέσα ἀπό τούς διαλόγους πού μᾱς διασώζει ὁ εὐαγγελιστής Ἰωάννης, μποροῦμε νά δοῦμε τήν περιπέτεια τῆς ἀλήθειας τῆς θεραπείας τοῦ τυφλοῦ, τοῦ ἀνθρώπου πού ὄχι μόνο δέν ἔβλεπε, ἀλλά ἦταν καί ἀόμματος, δέν εἶχε δηλαδή, καθόλου μάτια. Ἡ περιπέτεια τῆς ἀλήθειας τοῦ σημερινοῦ θαύματος βρίσκεται στήν θεραπεία ἑνός ἀνθρώπου, καί ἔχει ἀφετηρία της τήν τύφλωση, πού εἶχαν ἐκεῖνοι οἱ ὁποῖοι ἀποτελοῦσαν τήν πνευματική ἐλίτ τῶν Ἑβραίων. Ὅλος αὐτός ὁ ἑσμός  δέν ἤθελε νά δεχθεῖ αὐτό πού ἑκατοντάδες ἄλλα μάτια εἶδαν.

        Τήν ἀλήθεια πρέπει πάντοτε νά τή βλέπουμε καλοπροαίρετα. Χρειάζεται ὅμως πνευματική τόλμη γιά νά δοῦμε τίς διαστάσεις, πού ἀνοίγονται σέ κάθε θαυμαστό γεγονός πού πραγματοποιεῖται κάθε στιγμή μπροστά μας. Ὁ κακοπροαίρετος ἄνθρωπος πάντοτε ἐθελοτυφλεῖ, καί δέν θέλει ν’ ἀτενίσει κατάματα τίς διαστάσεις τῆς ἀλήθειας, πού ἐμφανίζει τό κάθε θαῦμα μικρό ἤ μεγάλο καί μένει ἀποξενωμένος ἀπ’ αὐτό. Ἀλήθεια πόσα θαύματα πραγματοποιοῦνται κάθε στιγμή γύρω μας καί τά προσπερνοῦμε ἀδιάφορα; 

        Οἱ Γραμματεῖς καί οἱ Φαρισαῖοι δέν ἤθελαν νά ἀποδεχθοῦν τόν Χριστό, οὔτε νά δοῦν καί ν’ ἀκούσουν γιά τά θαυμαστά πού ἐπιτελοῦσε ἡ παρουσία του κοντά στούς ἀνθρώπους. Τό προκλητικότερο ὅμως ἦταν ἡ ἀδιαφορία πού ἔδειχναν πρός τήν ἀλήθεια, πού κόμιζε στόν κόσμο  ἡ θεία παρουσία Του.

       Ὁ τυφλός ἦταν μιά τέτοια ἁπτή περίπτωση. Ἐνῶ  ἔβλεπαν καθημερινά τήν τραγική κατάσταση στήν ὁποία εἶχε βρεθεῖ, πού δέν ἦταν ἁπλά ἕνας ἄρρωστος ἄνθρωπος, πού εἶχε χάσει ἀπό κάποια ἀρρώστεια ἤ ἄλλη αἰτία τήν ὅρασή του. Ἦταν ἕνας ἀόμματος, δηλαδή δίχως μάτια ἐκ γενετῆς. Ὅταν ὅμως  ἐμφανίζεται ὑγιής, δέν θέλουν νά ἀναγνωρίσουν οἱ Γραμματεῖς καί οἱ Φαρισαῖοι οὔτε τήν ἴαση, οὔτε τόν ἰατρό πού τόν θεράπευσε, καί προσπαθοῦν μέ διάφορα τεχνάσματα καί λογοπαίγνια νά ὑπερπηδήσουν τή θαυματουργική ἐπέμβαση τοῦ Χριστοῦ.

        Ὁ ἐκ γενετῆς τυφλός θεραπεύεται ἀπό τόν Ἰησοῦ. Τό πρόσωπο τοῦ Ἰησοῦ  εἶναι ἐκείνο, πού ἔχει τή δυνατότητα νά δίνει τό φῶς στούς τυφλούς. Αὐτή ἡ δυνατότητα ἀποτελοῦσε τό ἀποδεικτικό στοιχεῖο τῆς μεσσιανικότητός του. Ὅταν ὁ Ἰωάννης ὁ Πρόδρομος ἄκουσε μέσα στή φυλακή τά θαυμαστά μεγαλουργήματά του “πέμψας δύο τῶν μαθητῶν αὐτοῦ εἶπεν αὐτῷ· σύ εἶ ὁ ἐρχόμενος ἤ ἕτερον προσδοκῶμεν; καί ἀποκριθείς ὁ Ἰησοῦς εἶπεν αὐτοῖς πορευθέντες ἀπαγγείλατε τῷ Ἰωάννῃ ἅ ἀκούετε καί βλέπετε· τυφλοί ἀναβλέπουσι καί χωλοί περιπατοῦσι, λεπροί καθαρίζονται καί κωφοί ἀκούουσι, νεκροί ἐγείρονται καί πτωχοί εὐαγγελίζονται καί μακάριός ἐστιν ὅς ἐάν μή σκανδαλισθῇ ἐν ἐμοί“. (Ματ. 11, 2-6). Σημάδι ἀδιαμφισβήτητο τῆς Μεσσιανικότητος τοῦ Ἰησοῦ ἦταν τά θαυμαστά αὐτά γεγονότα, ὅπως αἰῶνες πρίν εἶχαν προαναγγελθεῖ μέ τήν προφητική φωνή, καί τώρα βρίσκουν τήν πραγματοποίησή τους, ὁριοθετοῦν τήν καινούργια πραγματικότητα πού ἐγκαινιάζεται μέ τήν παρουσία τοῦ Υἱοῦ τοῦ Θεοῦ ἀνάμεσά μας.

        Ὁ Υἱός τοῦ Θεοῦ ντυμένος τήν ἀνθρώπινη φύση μας βρίσκεται δίπλα στόν ἄνθρωπο. Εἶναι κοντά στό κάθε μας πρόβλημα προσφέροντας ἁπλόχερα τήν βοήθειά Του. Καί δέν εἶναι μονάχα θεραπευτική ἡ προσφορά του, δέν εἶναι ἕνας γιατρός ἔστω καί ἀσυναγώνιστος. Ὁ Χριστός πέρα ἀπό τή συμπάθεια πού δείχνει στόν κάθε δυστυχισμένο εἶναι “τό Φῶς τοῦ κόσμου… τό φωτίζον πάντα ἄνθρωπον ἐρχόμενον εἰς τόν κόσμον “. Ἡ λάμψη του δείχνει τή νέα ζωή πού προσφέρει στόν κόσμο.

     …” ἐγώ εἰς κρίμα εἰς τόν κόσμον τοῦτον ἦλθον, ἵνα οἱ μή βλέποντες βλέπωσι καί οἱ βλέποντες τυφλοί γένωνται ” ….

        Εἶναι ἀλήθεια ὅτι ἡ θεότητά Του, δέν ἀναγνωρίζεται εὔκολα ἀπό τόν κόσμο. Καί αὐτό ἔχει τήν ἐξήγησή του. Ὁ Χριστός δέν ἔρχεται οὔτε μέ δυναμική εἰσβολή ἀπαιτώντας ἐξουσιαστική ἀναγνώριση, οὔτε ἔρχεται σάν ἕνας δάσκαλος μέσα στούς πολλούς πού ὑπῆρχαν, κομίζοντας ἕνα γλυκανάλατο ἰδεολόγημα. Ὅλα αὐτά δέν ἔχουν σχέση μέ τό Πρόσωπο τοῦ Χριστοῡ. Ἡ παρουσία Του εἶναι ἁπλή, ἡ διδαχή Του Καινή (καινούργια), ἡ μαθητεία κοντά του  θυσιαστική. Καί ἐδῶ εἶναι ἡ δυσκολία, ἡ ὁποία ἐντοπίζεται σ’ αὐτό πού διασώζει ὁ Ἰωάννης, καί πού μποροῦμε εὔκολα νά τό ἐντοπίσουμε: ” ἐγώ εἰς κρίμα εἰς τόν κόσμον τοῦτον ἦλθον, ἵνα οἱ μή βλέποντες βλέπωσι καί οἱ βλέποντες τυφλοί γένωνται” (στίχ. 39). Στήν ἀντινομία αὐτή φαίνεται ἡ θυσιαστική ἀνάγκη, ἡ ὁποία ἀπαιτεῖ  νά βρίσκονται σέ διαρκῆ ἐγρήγορση τά πνευματικά μας αἰσθητήρια γιά νά μποροῦμε νά αἰσθανόμαστε τό Φῶς τοῦ Χριστοῦ καί ὄχι μόνο, ἀλλά νά γινόμαστε ἐξαγγελεῖς τοῦ Φωτός, τοῦ μοναδικοῦ Φωτός. Ἡ κάθε στιγμή μας, ἡ κάθε ἀναπνοή μας, ὁ κάθε στοχασμός μας, ἡ κάθε λέξη μας, τό κάθε διακόνημά μας, τό κάθε βῆμα μας νά εἶναι μαρτυρία αὐτοῦ τοῦ Φωτός. Κι αὐτό δέν εἶναι σχῆμα λόγου. Εἶναι τό νόημα τῆς ὑπάρξεώς μας, ὅτι τό Φῶς τοῦ Χριστοῦ “φαίνει πᾶσι“.

        Τά θαύματα πού ἐπιτελεῖ ὁ Χριστός δέν εἶναι μιά ἐπίδειξη, ἤ μιά μαγική πράξη, τά θαύματα ἐκφράζουν τήν ἴδια τήν ἀλήθεια τοῦ Χριστοῦ. Ὁ Χριστός εἶναι ἕνα ἀληθινό γεγονός. Τά θαύματα, “σημεῖα“, τῆς παρουσίας τοῦ Μεσσία μαρτυροῦν τή θεία καταγωγή καί ἀποστολή Του καί συνδέονται ἀναπόσταστα μέ τό πρόσωπο καί τή διδαχή Του, μιά καί εἶναι οἱ ὁρατές θεῖες ἐνέργειες πού ἐπικυρώνουν τήν διδασκαλία καί μαρτυροῦν γιά τό θεϊκό Πρόσωπο τοῦ Ἰησοῦ Χριστοῦ.  Ἡ παρουσία Του εἶναι βεβαιωμένη ἀπό τά μάτια πολλῶν ἀνθρώπων. Ὁ “ποτε τυφλός” πού τώρα βλέπει, εἶναι κι αὐτός  μιά ζωντανή διακήρυξη τῆς ἀλήθειας τῆς θαυμαστῆς θεραπείας του ἀπό τόν Χριστό.

    Ἀγαπητοί ἀδελφοί,

       Δυστυχῶς ὅπως τότε καί σήμερα ὑπάρχουν οἱ προκατειλημμένοι ἄνθρωποι, πού ἐνῶ βλέπουν τήν ἀλήθεια τήν προσπερνοῦν, τήν ἀπωθοῦν στό περιθώριο. Οἱ ἄνθρωποι αὐτοί ἄν καί ἔχουν μάτια, ἡ καρδιά τους παραμένει τυφλή καί χάνουν τήν πνευματική τους αἴσθηση τοῦ φωτός τοῦ Χριστοῦ, πού ἀποτελεῖ τόν ὁδηγό γιά νά ἀγγίζουν τά θαυμαστά τῆς μεγαλωσύνης τοῦ Θεοῦ.

       Ἡ καρδιά πού ἀποτελεῖ τό πνευματικό “εἶναι” τοῦ ἀνθρώπου, ὅταν τυφλωθεῖ  ἀπό ἁμαρτωλή διάθεση δέν θέλει  νά πλησιάζει ὅσα δημιουργοῡν συνειδησιακό ἔλεγχο καί τά πετοῦν θεωρώντας τα φαινόμενα παραισθήσεων, πού τά προκαλοῦν ἐλαφροΐσκιωτοι ἐγκέφαλοι.

       Ὅταν ὅμως ἡ καρδιά μας φωτισθεῖ ἀπό τό φῶς τοῦ Χριστοῦ ἀποκτᾶ τήν αἴσθηση ἐκείνη πού μπορεῖ νά ξεχωρίσει τήν ἀλήθεια πού ποτέ δέν ἐπιβάλλεται, ἀλλά ὁμολογεῖτε, ὅπως τήν ὁμολόγησε ὁ ἐκ γενετῆς τυφλός.

    (πΚΦ )

    (επιστροφή στις Αποστολικές Περικοπές του 2003)

  • Κυριακή της Σαμαρείτιδος

    Κυριακή της Σαμαρείτιδος

    Κυριακή της Σαμαρείτιδος

    (Ἰωάν. 4, 1-38).

         Ἡ βιολογική μας ζωή ἔχει ἀνάγκη τό νερό καί γι’ αὐτό τρέχουμε νά βροῦμε τήν πηγή μέ τό καθαρό καί δροσερό νερό γιά ξεδιψάσουν τά χείλη μας, νά χορτάσει τή δροσιά του ἡ φλογισμένη μας ὕπαρξη.

         Στό καταμεσήμερο ὁ Χριστός, ὅπως διηγεῖται ὁ ἱερός Εὐαγγελιστής, “κεκοπιακώς ἐκ τῆς ὁδοιπορίας ἐκαθέζετο οὕτως ἐπί τῆ πηγῆ“. Διψᾶ ἡ ἀνθρωπίνη του φύση καί περιμένει  ἀνυπόμονα κάποιον ἄλλο διψασμένο, πού μέ τό σταμνί στόν ὦμο θά τοῦ πρόσφερνε νερό. Πράγματι σέ λίγο μιά γυναικεία μορφή ξεπροβάλλει ἀπό τό μονοπάτι. Ἡ διψασμένη ὕπαρξη μιᾶς  Σαμαρείτισσας τρέχει πρός τό πηγάδι τοῦ Ἰακώβ γιά γεμίσει τό σταμνί της νερό. Διψασμένη ἡ γυναίκα. Διψασμένος καί ὁ Χριστός στέκεται στήν ἄκρη τοῦ πηγαδιοῦ καί περιμένει.

       Στήν παράκληση τοῦ Χριστοῦ νά τοῦ δώσει νερό, ἡ γυναίκα ἄν καί ἐξοικειωμένη μέ τούς ἄνδρες, ἤδη εἶχε  συζήσει μέ πέντε ἄνδρες, ἀλλά καί ὁ τωρινός σύντροφός της δέν εἶναι νόμιμος σύζυγος, εἶναι περαστικός, κατά πώς τῆς ἀποκάλυψε ὁ Χριστός, ἀναγκάζεται νά προσφέρει, ἔστω καί μέ  κάποιο  δισταγμό, νερό στόν ἄγνωστό της Ἰουδαῖο. Οἱ δισταγμοί της βέβαια εἶναι περισσότερο θρησκευτικοί, καί ὄχι ἀπό ντροπή. Δέν εἶχε καθόλου ἀναστολές μέ τούς ἄνδρες. Ὅμως αὐτός ἐδῶ ὁ ἄγνωστος Ἰουδαῖος, πού δέν προσφέρεται γιά ἄνομες ἡδονές, φαίνεται ὁλότελα διαφορετικός. Ἔχει πάνω του μιά ἕλξη πού διαφέρει ἀπό τούς ἄλλους. Αὐτός ἐδῶ χαρίζει μιά ἄλλη ἡδονή.

    …«ἡ πηγή τῆς ζωαρχίας,»…

        Ὁ ἄγνωστός της εἶναι ἡ ὄντως ζωή ἤ κατά τόν ὑμνωδό «ἡ πηγή τῆς ζωαρχίας,», καί κομίζει, ἀλλά καί προσφέρει ἕνα νερό, πού ξεδιψᾶ ὑπαρξιακά τήν κάθε ἀνθρώπινη ὕπαρξη. Εἶναι ὁ Λόγος τοῦ Θεοῦ, πού ὁ λόγος Του προσφέρει στόν ἄνθρωπο τήν ἀπάντηση στό βασανιστικό ἐρώτημα τῆς ὑπάρξεως. Ἐρώτημα πού βασάνιζε ὄχι μόνο τούς σοφούς, ἀλλά καί τούς ἁπλοϊκούς ἀνθρώπους, σάν τήν Σαμαρείτιδα, πού ἄν καί στήν βυθισμένη στήν περιδύνηση τῆς ἄστατης ζωῆς της, ἤθελε νά μάθει γιά τά μεγάλα καί τρανά τῆς ὑπάρξεως.

       Ἡ Σαμαρείτιδα πού πολύ βιαστικά ἔκανε  στό καταμεσήμερο τό δρομολόγιο γιά νά ἀντλήσει νερό ἀπό τό πηγάδι γιά τήν καθημερινή της ἀνάγκη, συναντιέται μέ τόν Χριστό. Καί ἀκολουθεῖ ἕνας μοναδικός σέ ἀποκαλύψεις διάλογος, πού μέσα ἀπ’  αὐτόν θά ἀνοιχθοῦν  καινούργιες προοπτικές καί γιά τήν ἴδια καί γιά τήν περιοχή τῆς Σαμάρειας, τελικά ὅμως καί γιά ὁλόκληρη τήν ἀνθρωπότητα.

       Ἡ κακόφημη γυναίκα, ζοῦσε μιά ἄστατη ζωή. Ρουφοῦσε τήν σαρκική ἡδονή πιστεύοντας ὅτι μέσα στή στιγμιαία χαρά θά εὕρισκε πλήρωση τοῦ ὑπαρξιακοῦ της κενοῦ. Ἡ σώφρων, ὅπως ἀποδείχθηκε τελικά Σαμαρείτισσα δέν ἦταν κακοπροαίρετη, ἀναζητοῦσε, ἔστω καί στήν διαφθορά τῆς ὑπάρξεώς της, τήν σώζουσα ἀλήθεια.

       Ὁ ἄνθρωπος καί μέσα στό βυθό τῆς ἁμαρτίας παραμένει καλοπροαίρετος, ἀρκεῖ νά βρεθεῖ ὁ κατάλληλος ἄνθρωπος πού θά προσφέρει τήν ἀλήθεια.

      Ὁ μοναδικός Διδάσκαλος, ἀσφαλῶς διέκρινε τό διαμάντι, πού ἔκρυβε ἡ ὕπαρξή της τῆς προσφέρει τή λύση, πού ἀναζητοῦσε καί ὄχι μόνο αὐτό, ἀλλά καί τῆς ἀποκαλύπτει τή μεσσια- νικότητά του, γιά τήν κάνει κήρυκα του καί μάρτυρα τῆς νέας πίστεως. Στή κουβέντα τῆς ἀποκαλύπτει μεγάλα καί θαυ- μαστά, πού ἡ ἴδια τή στιγμή ἐκείνη δέν μποροῦσε κἄν νά ψαύσει. Τῆς ἀποκαλύπτει τή σώζουσα ἀλήθεια: ” ἔρχεται ὥρα, καί αὐτή εἶναι ἡ τωρινή, πού οἱ ἀληθινοί προσκυνητές θά προσκυνήσουν τόν Πατέρα μέ πνεῦμα καί ἀλήθεια, γιατί τέτοιους θέλει ὁ Πατέρας αὐτούς πού τόν προσκυνοῦν. Ὁ Θεός εἶναι Πνεῦμα, καί ὅσοι τόν προσκυνοῦν, πρέπει νά τόν προσκυνοῦν μέ πνεῦμα καί ἀλήθεια“.

       Ἡ ἀλήθεια πού προσφέρεται στόν ἄνθρωπο ἀπό τό Χριστό, δέν εἶναι μιά νοητική σύλληψη, ἀποτέλεσμα κάποιας σειρᾶς συλλογισμῶν, ἀλλά ἡ ἀποκάλυψή της ἀπό τόν Ἴδιο τό Θεό. Ἀλήθεια πού προσφέρει ὁ Λόγος Του πού σαρκώθηκε. Ἡ ἀλήθεια του δέν εἶναι ἕνα  διανόημα, ἀλλά τρόπος ζωῆς, ἁπαρχή ζωῆς, τῆς αἰωνίου ζωῆς.

      Ὁ Χριστός συνομιλεῖ μέ τή Σαμαρείτιδα γιατί ἀσφαλέστατα εἶδε τήν ἀγαθή γῆ, πού κρύβονταν κάτω ἀπό τή ρυπαρότητα τῆς ζωῆς της. Εἶδε τήν καρδιά πού τήν ἔκαιε ἡ εὕρεση τῆς ἀλήθειας, πού διψοῦσε τό λυτρωτικό πόθο. Μέ μιά μοναδικότητα διαλεκτικῆς τῆς ἀποκαλύπτει, ὅτι εἶναι ὁ Μεσσίας. “Ἐγώ εἰμί ὁ λαλῶν σοι“, καί τήν ὁδηγεῖ ἀπό τά καθημερινά καί ἐπισφαλή, στά ὑπερκόσμια καί ἀσφαλή.

        Ἀγαπητοί μου ἀδελφοί,

       Ἴσως ἡ Σαμαρείτισσα νά μήν πολυκατάλαβε τό βάθος τῶν ὅσων τῆς ἀποκαλύφθηκαν. Ἀρκέστηκε μόνο στή θέα τῆς φωτεινότητος τῆς μορφῆς τοῦ Χριστοῦ, ἔγινε καί ἡ ἴδια “φωτεινή” καί στήν καρδιά καί στό ὄνομα. Ἡ ψυχή της δέχθηκε τούς ἀποκαλυπτικούς λόγους τοῦ Χριστοῦ καί δέν διστάζει, ἀλλά τρέχει καί διαλαλεῖ τή σωστική πραγματικότητα πού τῆς δόθηκε, μιά ἀποκάλυψη πού δρόσισε τήν ταλαιπωρημένη της ὕπαρξη. 

       Πρέπει νά τονίσουμε, ὅτι ὁ Χριστός ἀντιμετωπίζει τόν ἄνθρωπο στίς ἐσωτερικές του διαστάσεις, δείχνοντας κάθε φορά τήν ἀπροσμέτρητη ἀγάπη Του. Κοινωνικά ἡ Σαμαρείτιδα ἦταν σέ εὐτελή θέση. Ἦταν μιά κοινή γυναίκα μ’ ὅλη τή σημασία. Δέν ἀποδιώκεται ἀπό τόν Λυτρωτή. Τή δέχεται. Καί ὄχι μό νο κουβεντιάζει μαζί, ἀλλά τῆς ἀποκαλύπτει τήν ἀλήθεια τῆς μεσσιανικότητός Του.

       Οἱ ἀλήθειες πού παρουσιάζονται  στό διάλογο μέ τή Σαμαρείτιδα εἶναι μεγάλες καί μοναδικές. Πέρα ἀπό τή θεολογική πληρότητα τοῦ λόγου τοῦ Κυρίου μας, ἔχουμε τό ξεδίπλωμα τῆς ἀντιμετωπίσεως τοῦ ἀνθρώπου. Ὁ ἄνθρωπος ξαναγίνεται ὁ ἀγαπημένος, ὁ μύστης οὐρανίων ἀποκαλύψεων.

    (πΚΦ )

    (επιστροφή στις Αποστολικές Περικοπές του 2003)

  • Κυριακή του Παραλυτικού

    Κυριακή του Παραλυτικού

    Κυριακή του Παραλυτικού

    (Ἰωάν. 5, 1-15).

        Ἡ ἀναστάσιμη ἀτμόσφαιρα κυριαρχεῖ καί στή σημερινή Κυριακή, ἡ ὁποία ἔχει ὀνομασθεῖ Κυριακή τοῦ Παραλυτικοῦ, ἐξαιτίας τοῦ θαύματος τῆς θεραπείας τοῦ παραλυτικοῦ πού διηγεῖται ἡ σημερινή  εὐαγγελική περικοπή.    Βέβαια ὅλες οἱ Κυριακές τοῦ χρόνου εἶναι ἀφιερωμένες στήν Ἀνάσταση τοῦ Κυρίου μας.

         Στή μεταπασχάλια ὅμως περίοδο τόσο οἱ Κυριακές, ὅσο καί οἱ λοιπές ἡμέρες τῆς ἑδβομάδος ἔχουν πιό ἔντονο τό χρῶμα τῆς Ἀναστάσεως, ἀφοῦ καί σ’ αὐτές ψάλλονται τά ἐπινίκια τῆς Ἀναστάσεως μέ κυριαρχοῦντα ὕμνο τόν παιάνα τῆς Ἀναστάσεως, δηλαδή τό “Χριστός Ἀνέστη“.

        Στά εὐαγγελικά ἀναγνώσματα τῶν δυό πρώτων Κυριακῶν μετά τό Πάσχα, δηλαδή τοῦ Θωμᾶ, καί τῶν Μυροφόρων, καταχωροῦνται εὐαγγελικά ἀναγνώσματα στά ὁποῖα ἐμφανίζουν τόν Ἀναστάντα, ἤ διηγοῦνται τά γεγονότα τῆς “ὀψέ σαββάτων, τῇ ἐπιφωσκούσῃ εἰς μίαν σαββάτων“. Ἐνῶ στίς Κυριακές πού ὑπολείπονται μέχρι τήν Πέμπτη τῆς Ἀναλήψεως τά ἐπιλεγμένα ἱερά εὐαγγελικά ἀναγνώσματα ἐμφανίζουν τόν ἐνανθρωπήσαντα, τόν παθόντα, ταφέντα καί ἀναστάντα Θεόν Λόγον νά ἀναδημιουργεῖ τόν κατεστραμμένο ἀπό τήν ἁμαρτία καί τήν παραλυσία ἄνθρωπο. Νά ἐμφανίζεται σέ μιά γυναίκα καί νά τῆς ἀποκαλύπτει τήν ἀλήθεια τῆς μεσσιανικότητός Του. Τήν σώζουσα ἀλήθεια πού δέν εἶναι μιά ἰδέα ἤ μιά θεωρία, ἀλλά τοῦτο αὐτό τό Πρόσωπο τοῦ Θεοῦ Λόγου, τό ὁποῖο νοηματοδοτεῖ τή δίψα τῆς ἀνθρωπίνης ὑπάρξεως. Καί τέλος νά ἀποδίδει τό φῶς στούς τυφλούς, σημάδι τῆς καινούργιας καταστάσεως, πού εἰσβάλλει στόν κόσμο τοῦ σκότους καί τῆς ἁμαρτίας.

        Στό ὅλο πνεῦμα αὐτῆς τῆς καινῆς  παραγματικότητος ἔχει τοποθετηθεῖ ἡ ἀνάγνωση τοῦ σημερινοῦ εὐαγγελικοῦ ἀναγνώσματος, πού ἀναφέρεται στό θαῦμα τῆς θεραπείας τοῦ παραλυτικοῦ.

    …” κλοιόν τόν βαρύ τόν τῆς ἁμαρτίας “…

        Ἡ παραλυσία δέν εἶναι μόνο ἡ ἀρρώστεια, πού ρίχνει τόν ἄνθρωπο σέ μιά γωνιά ἄχρηστο καί γιά τόν ἑαυτό του καί γιά τό κοινωνικό σύνολο. Ἡ παραλυσία σχετίζεται καί μέ πράξεις καί ἐνέργειες μας πού διαπράττουμε κάτω τόν “κλοιόν τόν βαρύ τόν τῆς ἁμαρτίας” καί ἀχρηστεύουμε τήν οὐσία τῆς ὑπάρξεώς μας.

       Ὁ παραλυτικός, ὅπως ἀναφέρεται τό ἱερό κείμενο, περίμενε μέ ἀγωνία τόν ἄνθρωπο, πού θά τόν ἔρριχνε πρῶτο στά νερά τῆς κολυμβήθρας γιά βρεῖ τήν ἴαση, ὅταν ὁ ἄγγελος τοῦ Θεοῦ πού κάποτε κάποτε κατέβαινε ἀπ’ τόν οὐρανό καί τάρασσε τά νερά της. Μάταιος ὅμως ὁ κόπος τῆς προσμονῆς γιά βοήθεια. Δέν εἶχε κάποιο δικό του, πού νά σταθεῖ μέ στοργή κοντά του.

       Τό παράπονό του ὁ παραλυτικός τό διατυπώνει μέ σπαραγμό σ’ Ἐκεῖνον πού γιά μᾶς ἔγινε ἄνθρωπος. “Κύριε ἄνθρωπον οὐκ ἔχω“.

        Πράγματι εἶναι σπαρακτική ἡ κραυγή τοῦ ἀνθρώπου πού τριάντα ὀκτώ χρόνια βρίσκεται κατάκοιτος στή στοά τῆς κολυμβήθρας τοῦ Σιλωάμ: ” Κύριε ἄνθρωπον οὐκ ἔχω“. Ἡ κραυγή, ἱκεσία, δείχνει τό μέγεθος τῆς ἀπανθρωπίας πού ἔχει ἐμφυλοχωρήσει μέσα στήν ἀνθρώπινη καρδιά, ἀποτέλεσμα κι αὐτό τῆς διαστροφῆς, πού πῆρε καθολική ἀνθρώπινη φύση μετά τήν προπατορική ἁμαρτία.

        Ἡ αὐτονόμευση πού ἔκτοτε ἐπικράτησε, ἔγινε καθημερινός τρόπος ζωῆς τοῦ ἀνθρώπου σ’ ὅλα τά γεωγραφικά πλάτη καί μήκη τῆς γῆς, μέ ἄμεσο ἐπακολούθημα τήν ἀδιαφορία τοῦ ἀνθρώπου πρός τό συνάνθρωπό του. Ἐρημιά καί μοναξιά γύρω μας κι ἄς βρισκόμαστε μέσα σέ πολυάνθρωπες πόλεις. Χιλιάδες καί μυριάδες οἱ ἄνθρωποι δίπλα μᾶς προσπερνοῦν βιαστικά χωρίς καμμιά ἐπικοινωνία, οὔτε κἄν ἕνας χαιρετισμός. Ἔγραφε πρίν μερικά χρόνια σύγχρονος διανοητής: “Ἡ μοναξιά εἶναι ἡ πιό φοβερή ὀδύνη γιά τό ἀνθρώπινο πνεῦμα… εἶναι ἡ βαρειά συναίσθηση μιᾶς τέλειας ἐγκατάλειψης ἀπ’ ὅλους κι ἀπ’ ὅλα μέσα στή ζωή…”.  Πράγματι χωρίς βλέμμα, χωρίς χαμόγελο νά ἀκοῦς τόν ἀπόηχο τῶν βηματισμῶν σου στούς πολυπατημένους δρόμους τῆς ζωῆς. Σημάδι τῆς μεταξύ μας ἀποξενώσεως. Τοῦ ἀβυσσαλέου χάσματος πού ἄνοιξε ἡ ἁμαρτία. Κι εἶναι πάρα πολλές φορές τόσο μεγάλη ἡ μοναξιά, πού ἄν φωνάξει κάποιος σ’ ἕνα πολυσύχναστο μέρος, δέν θά τόν ἀκούσουν οἱ ἄλλοι, ἤ κι ἄν ἀκούσουν θά νομίσουν, ὅτι κάποιος τρελλός φωνάζει. Εἶναι πολλές οἱ περιπτώσεις πού  καθένας μας  ἔνοιωσε τόν ἴλιγγο τῆς ἀπόλυτης μοναξιᾶς καί μέσα στό ἀνθρώπινο πλήθος μέ παράπονο σιγοψιθύρισε τό λόγο: ” δέν ἔχω ἕνα ἄνθρωπο“…

       Στίς ἀπανθρωπιᾶς τά στενά κυκλοφορεῖ ὁ ἄνθρωπος καί σέ πάμπολλες περιπτώσεις εἶναι γεμάτος μῖσος καί κακία καί ὁπλίζει τό χέρι του, εἴτε ἀτομικά, εἴτε ὁμαδικά, σέ πράξεις βίας κατά τοῦ συνανθρώπου του. Τό ἀπάνθρωπο αὐτό μῖσος γεννᾶ τόν πόνο, τήν ὀδύνη, τό θάνατο. Τό δυστύχημα εἶναι, ὅτι ἄνθρωποι μέ χριστιανική ταυτότητα προβαίνουν σέ τέτοιες ἀπάνθρωπες πράξεις!

       Εἶναι καιρός ὅμως νά πάψει νά λειτουργεῖ ἡ ἀπανθρωπία, τουλάχιστον στίς χριστιανικές κοινωνίες. Ὁ Χριστός σέ ἀγωνία, ἀκούει τήν κραυγή τοῦ κάθε παραλυτικοῦ καί προσφέρεται γιά τήν ἀνάγκη του. Ἀλλά κι ἐμεῖς πού λέμε πώς εἴμαστε τοῦ Χριστοῦ μ’ ἕνα χαμόγελο καλωσύνης μποροῦμε νά δείξουμε τίς καρδιᾶς μας τήν ἀνθρωπιά. Τήν ἔχουμε ὅλοι ἀνάγκη. 

         Ἀγαπητοί μου ἀδελφοί,

        Ἡ κραυγή του εἶναι κραυγή ὅλων μας, συνοδευτική ἱκεσία τῆς μοναξιᾶς μας.

        Ἡ ἁμαρτία ἔχει κάνει μεγάλη ζημιά. Ἡ πολυδιάσπαση τῆς ἑνότητος τῆς ἀνθρωπίνης φύσεως δημιούργησε τήν ἀποξένωση τοῦ ἀνθρώπου ἀπό τόν ἄνθρωπο. Καί ἔκτοτε βιώνουμε αὐτή τή θλιβερή πραγματικότητα. Τό βλέπει κανείς αὐτό σ’ ὅλες τίς ἐποχές. Ὁ Διογένης ἔψαχνε τό καταμεσήμερο μέ τό λυχνάρι νά βρεῖ ἄνθρωπο, ὄχι πιστελυω στή μορφή, ἀλλά στή ψυχή.

        Καί ἦρθε ὁ Θεός. Ἔγινε ἄνθρωπος. Πρότυπο γιά ὁμοίωση.  Κάθε στιγμή πλησιάζει τήν παραλυσία τῆς ψυχῆς μας γιά νά τήν ὁδηγήσει  στή θεραπεία μέσα ἀπό τή μοναδικότητα τῆς κολυβήθρας τῆς Ἐκκλησίας, τοῦ μοναδικοῦ χώρου ὅπου ὁ ἄνθρωπος μπορεῖ νά ὑπερβεῖ τή μοναχικότητα καί νά ζήσει σάν πρόσωπο πού νά κοινωνεῖ μέ τούς ἄλλους.

       Στήν Ἐκκλησία βρίσκεται καί χρονικά καί τροπικά, προσφέροντας τή θεραπεία. Καί ὄχι μόνο, ἀλλά εἶναι πάντοτε πρόθυμος νά ἀναλάβει τό φορτίο τῆς ὁποιασδήποτε ταλαιπωρίας μας, καί νά γίνεται ὁ Κυρηναῖος τῆς ζωῆς μας, ὁ συμβαστάζων τό σταυρό τοῦ προσωπικοῦ μας μαρτυρίου.

    (πΚΦ )

    (επιστροφή στις Αποστολικές Περικοπές του 2003)

  • Των Μυροφόρων

    Των Μυροφόρων

    Κυριακή Των Μυροφόρων

    (Μάρκ. 15, 43-16, 8).

        Ἡ Ἀνάσταση τοῦ Χριστοῦ ἀποτελεῖ τήν ἀπαρχή ἑνός καινούργιου κόσμου. Ἡ πατερική σκέψη σημείωσε, ὅτι μέ τήν Ἀνάσταση τοῦ Χριστού γίνεται ἡ ἔναρξη τῆς “ὀγδόης ἡμέρας” τῆς δημιουργίας. Ἡ εἴσοδος μας σ’ αὐτήν τήν ἀτελεύτητη ἡμέρα καί στόν κόσμο της,  ἀπαιτεῖ πάνω ἀπ’ ὅλα τήν πίστη- ἐμπιστοσύνη μας, στόν Ἀναστάστα, ὁ Ὁποῖος μέ τό σταυρικό πάθος καί τήν Ζωηφόρο Του Ἔγερση, “νεοποιεῖ τούς γηγενεῖς” δηλαδή ἔκανε ὅλους τούς ἀνθρώπους καινούς, καινούργιους. Τό καινούργιο αὐτό γίνεται προσιτό στό καθένα μας  μέσα ἀπό ἕνα ὁρισμένο τρόπο ζωῆς.

        Ὁ τρόπο αὐτός κάνει δυνατή τήν εἴσοδο μας στήν ἀναστάσιμη ζωή. Ἡ εἴσοδος αὐτή ἀπαιτεῖ ὅμως τήν τόλμη καί ὄχι τόν συμβιβασμό. Τό δυστύχημα γιά μᾶς τούς πολλούς εἶναι, ὅτι ἔχουμε μάθει νά συμβιβαζόμαστε κρυμμένοι στά καταφύγια τοῦ ἐγωκεντρισμοῦ μας, ἐπειδή φοβούμαστε τή δύναμη πού ἔχει τό κακό, ἔστω κι ἄν ἀναγνωρίζουμε τήν προσωρινότητά του, καί τραβοῦμε σέ χώρους μακρυά ἀπό τίς περιοχές, πού ἀπαιτοῦν τόλμη γιά κατάκτηση τοῦ καινοῦ κόσμου τῆς Ἀναστάσεως.

       Ὁ Ἰωσήφ, ὁ Νικόδημος, ἀλλά καί οἱ γυναῖκες τόλμησαν νά ἐκτεθοῦν σέ μιά διακινδύνευση. Ἡ διακινδύνευση αὐτή ἀπαιτοῦσε πίστη. Καί ἡ πίστη ἀνήκει στούς τολμηρούς. Σέ μιά ὑπόθεση πού φαίνονταν χαμένη σύμφωνα μέ τούς ὑπολογισμούς τῶν ἰσχυρῶν τῆς ἡμέρας, αὐτοί τολμοῦν νά ζητήσουν τόν ἀποδιωγμένο, γιατί πίστεψαν. Ἡ πίστη συνιστᾶ κίνηση ὑπευθυνότητος καί ὄχι τήν ἀνευθυνότητα τῆς φυγῆς. Ἀδιαφόρησαν γιά τίς συνέπειες τοῦ ἐγχειρήματός τους.

       Ὁ Σταυρός, τό ὄργανο ντροπῆς καί θανάτου, ἦταν μιά πρόκληση πού τούς ἔδωσε τήν τόλμη. Δέν δείλιασαν, “δειλία ἐστι ἐκτροπή πίστεως” καί σάν πιστοί πρός τό πρόσωπο τοῦ Ναζωραίου πῆραν θέση ἔναντι μιᾶς ὑποθέσεως, πού  λογικά εἶχε ἤδη κριθεῖ, καί μάλιστα ἀποτυχοῦσα Ἄφησαν κατά μέρος τούς τύπους καί πλησίασαν τόν πραίτωρα. Τοῦ ζήτησαν τό νεκρό σῶμα τοῦ  καταδίκου γιά ἐνταφιασμό. Ἡ κίνηση αὐτή χρειάστηκε ἀπόθεμα ψυχῆς καί πίστεως σέ μιά ὑπόθεση πού λογικά φαίνονταν χαμένη. Ὅμως αὐτή ἡ χαμένη ὑπόθεση ἔκρυβε μέσα της, τή δωρεά τῆς ζωῆς “οὐ γάρ καθέξει τύμβος αὐτοζωΐαν“. Καί τό τόλμημα συνεχίζεται μέ τήν ἐπίσκεψη λίαν πρωΐ τῆς “μιᾶς Σαββάτων” τῶν γυναικῶν γιά νά τιμήσουν ἕνα πρόσωπο ξένο, πρός τό σχῆμα τοῦ κόσμου αὐτοῦ γιά ὅσα  θεωρεῖ καί δέχεται σάν αὐτονόητα.

    …” ὅπου ἔκειτο τοῦ σῶμα τοῦ Κυρίου Ἰησοῦ “…

       Ἀπό τό ἄλλο μέρος οἱ γυναῖκες τολμοῦν κι αὐτές. Καί “λίαν πρωΐ τῆς μιᾶς Σαββάτων” ξεκινοῦν περίλυπες γιά τό μνῆμα. Οἱ Μυροφόρες εἶναι γυναῖκες, ντυμένες μέ τήν ἀδυναμία τῆς φύσεώς τους. Ἔκαναν μιά τολμηρή κίνηση. Ξεπέρασαν τόν κάθε φόβο, καί “ὄρθρου βαθέως” πηγαίνουν στό χῶρο πού τάφηκε ὁ Δάσκαλός τους. Οὔτε ἡ ἀποκρουστική κρυάδα τοῦ μνήματος, οὔτε τό βαθύ σκοτάδι, οὔτε ἡ παρουσία τῶν ἀγροίκων ρωμαίων φρουρῶν στάθηκαν ἀποτρεπτικές στήν ἐπιθυμία τους νά πορευθοῦν στόν τόπο “ὅπου ἔκειτο τοῦ σῶμα τοῦ Κυρίου Ἰησοῦ“. Ὅμως σέ λίγο ὁ θρῆνος θά μετατραπεῖ σέ χαρά. Πρῶτες αὐτές θά ἀπολαύσουν τή θέα τῆς Ἀναστάσεως. Πρῶτες αὐτές θά γευθοῦν τήν ἀπαρχή τῆς καινούργιας ζωῆς, πού  ἔκτοτε χαρίζεται σ’ ὅλους ἐκείνους, πού ξεφεύγουν τούς λογικούς σχηματισμούς καί κάνουν τό βῆμα γιά νά ἀγκαλιάσουν τό παράδοξο, τό ρηξικέλευθο, πού ταυτόχρονα εἶναι καί τό ἀσυμβίβαστο πρός τίς ὀχυρώσεις τοῦ ἐγώ, καί ἀξιώνονται αὐτῆς τῆς ἀλήκτου χαρᾶς.

       Οἱ Μυροφόρες δέν μποροῦσαν νά φαντασθοῦν, τά ὅσα θά συναντοῦσαν στό μνημεῖο. Οἱ ἴδιες ἁπλές ὑπάρξεις, ἀπό τά μέρη τῆς Γαλιλαίας, ἐντυπωσιασμένες ἀπό τήν παρουσία τοῦ Ἰησοῦ ἀπό τή Ναζαρέτ εἶχαν γίνει ἀκόλουθες Του. Ἴσως νά μήν ἤξεραν τίς μεσσιανικές προφητεῖες, κι ἄν τίς γνώριζαν νά μή μποροῦσαν νά τίς ἑρμηνεύσουν. Στήν καρδιά τους ὅμως κρύβονταν ἡ ἐλπίδα.

        Κι ὅταν αὐτή φάνηκε νά σβύνει ἡ ἐλπίδα στό ἡλιόγερμα τοῦ Γολγοθᾶ, δέν ἔφυγαν. Ἔμειναν μέχρι τέλους πιστές καί ἀπέδωσαν μέ τά χέρια τους, βιαστικά ἔστω, στό σούρουπο τῆς Παρασκευῆς τά πρέποντα στό νεκρό τοῦ Ἰησοῦ.

       Οἱ γυναῖκες αὐτές μέ τόν τρόπο τους μᾶς θυμίζουν μιά ἄλλη γυνακεία φιγούρα, πού κάποτε ἀψήφισε τό νόμο τοῦ Κρέοντα καί θά ἦρθε νά προσφέρει τή νεκρική σπονδή στό νεκρό ἀδελφό της…

        Ἡ γυναικεία καρδιά κρύβει πολύ εὐαίσθητες χορδές. Κτυπᾶ ἀπό ἀγάπη. Οἱ Μυροφόρες ἀγάπησαν. Καί τώρα ἀξημέρωτα τρέχουν ξανά στό μνῆμα. Πᾶνε νά ἀποτελειώσουν μέ τά μῦρα καί τά δάκρυά τους, τά ὅσα ἅρμοζαν στό μεγάλο ξένο νεκρό. Συντροφεύουν τή μάνα τοῦ Χριστοῦ, τήν Παναγία μας, στήν πορεία πρός τό μνημεῖο.

       Κι ἐκεῖ θά βροῦν ἄδειο τό μνῆμα. Ὁ λευκοφορεμένος Ἄγγελος θά τούς εὐαγγελίσει τό “φαιδρόν τῆς Ἀναστάσεως κήρυγμα“.

        Ἀνθρώπινες ὑπάρξεις δέν τούς εἶναι εὔκολο νά συλλάβουν τό μέγεθος τοῦ μοναδικοῦ θαύματος. Τά λόγια τοῦ Ἀγγέλου βέβαια ἀναπτερώνουν τήν ἐλπίδα τους. Ὅμως τά μάτια τους μένουν στήν ἁπλῆ αἴσθηση τῶν πραγμάτων.

      Ἡ Μαρία ἡ Μαγδαληνή, οὔτε κι αὐτή θά ἀναγνωρίσει τή σιλουέτα τοῦ Ἀναστημένου Χριστοῦ. Νομίζει ὅτι εἶναι ὁ κηπουρός. Μόνο ὅταν ἀκούει τή γνώριμη φωνή καταλαβαίνει, “…κλήσει δέ τοῦτον γνοῦσα εἶναι αὐτόν…”, τότε… ἀρχίζει νά συνέρχεται ἀπό τό δέος, καί πορεύεται γιά νά γίνει ἐξαγγελεύς τῆς Ἀναστάσεως τοῦ Κυρίου.

         Ἀγαπητοί ἀδελφοί, 

        Οἱ γυναῖκες ἔγιναν οἱ πρῶτοι μάρτυρες τῆς Ἀναστάσεως. Αὐτό δέν ἔτσι γίνεται τυχαῖα. Ἡ γυναικεία καρδιά μέ τήν περίσσεια δύναμη τῆς ἀγάπης πού ἔχει, μπόρεσε μόνη αὐτή νά νά δεῖ καί νά ἀπολαύσει τή θέα τοῦ Ἀναστάντος. Καί αὐτό, γιατί μόνη αὐτή ξέρει μέσα ἀπό τίς ἀτραπούς τῆς ἀγάπης νά λαβαίνει τήν αἴσθηση τῶν ὑπέρ τή νόηση τελουμένων μεγάλων καί θαυμαστῶν, πού ἡ Ἀγάπη τοῦ Θεοῦ χαρίζει στίς καρδιές, πού φλέγονται ἀπό τήν ἀγάπη.   

    (πΚΦ )

    (επιστροφή στις Αποστολικές Περικοπές του 2003)

  • Κυριακή του Θωμά

    Κυριακή του Θωμά

    Κυριακή του Θωμά

    (Ἰωάν. 20, 19- 31).

        Ὁ ἀπόηχος τοῦ  “ἆρον, ἆρον σταύρωσον αὐτόν”  ἠχεῖ ἀκόμη βαρύς στ’ αὐτιά τῶν μαθητῶν τοῦ Χριστοῦ. Στή σκέψη τους ἐναλλάσοναι οἱ φρικτές εἰκόνες τῶν γεγονότων τοῦ χθές. Ὁ σταυρός τοῦ μαρτυρίου, ὁ θάνατος τοῦ Δασκάλου τους, καί πάνω ἀπ’ ὅλα ὁ φόβος γιά τή βεβαιότητα τῆς καταδιώξεώς τους σάν συνενόχων τοῦ καταδικασθέντος, ἔχουν βυθίσει τίς καρδιές τους στό ναδίρ τῶν ἀντοχῶν.

       Ἤδη κλειδωμένοι στό γνωστό ὑπερῶο τῶν Ἱεροσολύμων προσπαθοῦν νά βροῦν τρόπους διαφυγῆς ἀπό τήν πόλη. Μάλιστα ὁ Θωμᾶς εἶχε ἤδη ξεφύγει καί βρίσκται μακρυά τους.

       Ὅμως ἕνα πρωτάκουστο ἄγγελμα φθάνει στό κατάκλειστο ὑπερῶο τό πρωΐ  “τῆς μιᾶς Σαββάτων”  πού κάνει ἐντονότερη τήν ἀγωνία τους. Κάποιες παράδοξες εἰδήσεις φέρνουν οἱ γυναῖκες, οἱ ὁποῖες πρωΐ, πρωΐ εἶχαν πάει στόν τάφο τοῦ Ἰησοῦ.  Οἱ εἰδήσεις αὐτές περιστρέφονται σέ δυό ἄξονες. Ἀπό τή μιά μεριά ἀναγγέλουν, ὅτι βρέθηκε ἄδειος ὁ φρουρούμενος τάφος: “ἦραν τόν Κύριον ἀπό τοῦ μνημείου καί οὐκ οἴδαμεν ποῦ ἔθηκαν αὐτόν“. Ἡ ἄλλη πιό συγκλονιστική. Τήν ἔδωσε ἕνας Ἄγγελος τοῦ Θεοῦ πού διαμήνυσε “ἠγέρθη ὁ Κύριος, οὔκ ἐστιν ὦδε· ἴδε ὁ τόπος οὗ ἔθηκαν αὐτόν“.

    …”Θεός ὤν ἀνέστη“…

         Ὁ τάφος βρέθηκε ἄδειος. Ὁ θάνατος δέν μπόρεσε νά κρατήσει τή Ζωή τῆς κάθε ζωῆς. Μόνο σημάδια τοῦ ἐνταφιασμοῦ, “τά ἐντάφια σπάργανα“, ὑπῆρχαν στόν τάφο. “Θεός ὤν ἀνέστη“..

         Οἱ γυναῖκες πού εἶχαν τρέξει πρῶτες ἔμαθαν τό “καινό” μήνυμα πού ἐκπορεύθηκε τήν ἡμέρα ἐκείνη. “Χριστός ἀνέστη ἐκ νεκρῶν…“. Τό νέο, δίνει καί παίρνει. Οἱ συζητήσεις “περί τῶν συμβεβηκότων” δημιουργοῦν ἀμηχανία σέ πρόσωπα φιλικά καί ἐχθρικά. Οἱ μαθητές, ἄνθρωποι, ὅπως ὅλοι δέν μποροῦν νά συνειδητοποιήσουν, τό τί ἔχει συμβεῖ.

      Ὁ τάφος βρέθηκε ἄδειος. Οἱ στρατιῶτες τῶν Ρωμαίων, πού φρουροῦσαν τό μνῆμα βρίσκονταν στή θέση της. Εἶχαν χρέος νά φρουροῦν τόν ἐνταφιασθέντα στόν τάφο. Ὅμως δέν οὔτε μπόρεσαν νά κάνουν καμμιά ἐνέργεια γιά νά κρατήσουν τόν φρουρούμενο στό χῶρο τῶν νεκρῶν, ἀφοῦ ὁ Ἴδιος “τοῦ θανάτου τό βασίλειον λύει καί τοῦ ᾅδου τούς νεκρούς ἐξανιστᾶ“, “οὐκ ᾔσθοντο πότε ἀνέστης οἱ φυλάσσοντές σε στρατιῶται“. “Θεός ὤν ἀνέστη“, “καταλιπών καί ἐν τῷ τάφῳ τά ἐντάφια αὐτοῦ“. Ὁ θάνατος ἀδυνατεῖ νά κρατήσει τήν Ζωή τῆς κάθε ζωῆς.

        Ὅλα αὐτά τά παρόδοξα δέν μποροῦν νά κατανοήσουν καί λογικά νά ἑρμηνεύσουν οἱ ἔμφοβοι μαθητές. Καί νά τό ἀπόγευμα τῆς Κυριακῆς περιμένει ἡ ἔκπληξη. 

       Ὁ Κύριος “τῶν θυρῶν κεκλεισμένων” ἐμφανίζεται μπροστά τους. Ζωντανός, ψηλαφητός. Ἡ θέα τοῦ Κυρίου μεταβάλλει τήν ἀτμόσφαιρα τοῦ ὑπερώου. Οἱ μαθητές γεύονται τό θαῦμα τῆς Ἀναστάσεως. Ὁ Διδάσκαλος εἶναι πάλι μαζί τους. Ὁ θάνατος δέν τόν κράτησε. Τόν βλέπουν μπροστά τους διαστατό καί ἀδιάστατο. Δέν κατανοοῦν τό «συμβεβηκός». Οἱ διαστάσεις τοῦ θαύματος ξεπερνοῦν τήν καταληπτική τους ἱκανότητα. Ὅμως ἀποδέχονται τήν πρωτόγνωρη πραγματικότητα.  Οἱ αἰσθήσεις τους πείθονται καί γι’ αὐτό χαίρονται. Ἡ λογική τους; δέν ξέρω, ἄν μπόρεσε νά εἰσδύσει στήν περιοχή τοῦ θαύματος.

    …”Ἐχάρησαν οὖν οἱ μαθηταί ἰδόντες τόν Κύριον”…

        Ἡ ἐμφάνιση τοῦ Ἀναστάντος σκόρπισε χαρά. ” Ἐχάρησαν οὖν οἱ μαθηταί ἰδόντες τόν Κύριον“, σημειώνει ὁ Ἰωάννης, αὐτόπτης τοῦ γεγονότος,  συμμέτοχος τῆς ἀνεκλάλητης χαρᾶς πού προξένησε ἡ θέα τοῦ Κυρίου καί Θεοῦ τους.

        Ἡ Ἀνάσταση, ὅσο κι ἄν προσπαθήσουμε μέ λογικές κατηγορίες, μᾶς εἶναι ἀδύνατο νά τήν ἑρμηνεύσουμε. Ἡ ἑρμηνεία της εἶναι ἐμπειρικό γεγονός. Δημιουργεῖ χαρά, πού εἶναι ἀπόρροια τῆς ὄντως ζωῆς. Μετά τήν Πεντηκοστή, οἱ μαθητές,  μπόρεσαν νά εἰσδύσουν στήν ἀτμόσφαιρα τοῦ μυστηρίου τοῦ Ἀναστάντος Κυρίου. Τότε ἔγιναν μάρτυρες τῆς Ἀναστάσεως “ἔν τε Ἱερουσαλήμ καί ἐν πάσῃ τῆ Ἰουδαίᾳ καί Σαμαρεία ἕως ἐσχάτου τῆς γῆς” (Πράξ, 1, 8).

         Ἀλλά ἄς σταθοῦμε ἀκόμη καί μιά ἄλλη καταγραφή πού σημειώνεται στό δεύτερο τμῆμα τῆς σημερινῆς εὐαγγελικῆς περικοπῆς.

        Ὁ Θωμᾶς «εἷς ἐκ τῶν δώδεκα» , σημειώνει τό ἱερό κείμενο, ἀπουσιάζει ἀπ’ τή συνάντηση. Ὁ ἴδιος εἶναι ἕνας ἄνθρωπος μέ ὅλα τά στοιχεῖα πού συνοδεύουν τόν κάθε ἄνθρωπο. Ὁ Θωμᾶς δέν μπόρεσε νά πεισθεῖ. Ἡ λογική του ἦταν σέ ἀντίθεση μέ τά ὅσα οἱ ἄλλοι τοῦ διηγήθηκαν. Ὁ ἴδιος δέν εἶναι ἄπιστος, εἶναι ἁπλά λογικά σκεπτόμενος. Δέν τόν ἐνδιαφέρει ἡ μαρτυρία τῶν ἄλλων. Τό μυαλό του ἀναζητᾶ ἀποδείξεις λογικές, ψάχνει γιά τόν τύπο τῶν ἥλων.

       Ὁ Θωμᾶς τυπικός ἀντιπρόσωπος τοῦ γένους μας ζητᾶ λογικές κατηγορίες γιά νά προσεγγίσει τό ὑπέρλογο γεγονός, “ἐάν μή ἴδω, οὐ μή πιστεύσω“. Ἡ διατύπωση ὠμή.  Ζητεῖται ἀπό μέρους του ἡ ἁπτή ἐξακρίβωση τῶν στοιχείων.  Ὅμως σέ περιπτώσεις σάν κι αὐτή, τοῦ θριάμβου τῆς Ἀναστάσεως,  δέν χωρεῖ ἡ λογική. Ἀπαιτεῖται μόνο ἡ ἐνεργοποίηση τῆς πίστεως, ὅσο κι ἄν εἶναι προκλητικό τό πίστευμα.

       Ὁ Θωμᾶς εἶναι μιά περίπτωση δική μας, πού χρειάζεται ν’ ἀφήνουμε κατά μέρος τήν ἐγωϊστική λογικότητα καί νά ὑποτασσόμαστε στή δυναμική πού  ἀπαιτεῖ ἡ ταπείνωση. Ὁ Θωμᾶς βρίσκεται μέσα στό εἶναι μας. Ὅλοι μας ζητοῦμε πειστήρια γιά τή στήριξη τῆς λογικῆς μας. Οἱ ἀποδείξεις ὅμως πού θέλουμε, ἔρχονται ἀπό τό μακρυνό παρελθόν. Χρονικά δέν μποροῦμε νά βρεθοῦμε στό ὑπερῶο τῶν Ἱεροσολύμων. Ἡ Ἀνάσταση τοῦ Χριστοῦ γιά τήν ὁποία ἔχουμε ζωντανές μαρτυρίες ἀπό τούς “αὐτόπτες καί αὐτηκόους“, ἀλλά καί ἀπό ὁλόκληρη τήν πρωτοχριστιανική Ἐκκλησία. Βέβαια ἡ σπουδαιότερη μαρτυρία καί ταυτόχρονα  ἀπόδειξη πού θέλουμε, βρίσκεται στό συνεχιζόμενο σημεῖο τῆς παρουσίας Του, πού εἶναι ἡ Ἐκκλησία Του. Ἀπό τότε  βιώνει καί προσφέρει στόν κάθε καλόπιστο Θωμᾶ τό θαῦμα τῆς Ἀναστάσεως.

       Ἀγαπητοί ἀδελφοί,

       Ὁ Χριστός φανερώνεται στόν κάθε Θωμᾶ, ἀλλά καί πλησιάζεται ἀπό τόν κάθε Θωμᾶ μέσα ἀπό θαῦμα πού εὐαγγελίζεται, καί πού εἶναι τό μυστηρίο τῆς θείας Εὐχαριστίας στό ὁποῖο ὁ Χριστός εἶναι “ὁ ἀεί προσφέρων καί προσφερόμενος“, ἀρκεῖ νά εἶναι καιομένη ἡ καρδιά μας, ὥστε νά ἀναγνωρίζει τόν Ἴδιο μέσα ἀπό τό θαῦμα τῆς ἀναστάσιμης παρουσίας Του.

    (πΚΦ )

    (επιστροφή στις Αποστολικές Περικοπές του 2003)

  • Το Άγιον Πάσχα

    Το Άγιον Πάσχα

    ΤΟ ΑΓΙΟΝ ΠΑΣΧΑ

    (Ἰωάν. 1, 1- 17).

         Ἡ Ἐκκλησία μας γιορτάζει σήμερα τό θρίαμβο τῆς Ἀναστάσεως τοῦ Κυρίου μας. Ἡμέρα μοναδική σέ φανερώσεις, ἡμέρα λαμπρῆς, πού τήν κάνει “ὄντως ἱερά καί πανέορτον” τό χαρμόσυνο μήνυμα “Χριστός Ἀνέστη ἐκ νεκρῶν, θανάτῳ θάνατον πατήσας“.

        Στή μεγαλώνυμη αὐτή ἡμέρα καί στό εὐχαριαστικό της μυστήριο, σάν εὐαγγελικό ἀνάγνωσμα ἔχουν τοποθετήσει “οἱ τά πάντα καλῶς διαταξάμενοι θεῖοι πατέρες“, τόν πρόλογο τοῦ κατά Ἰωάννην Εὐαγγελίου, πού ἀναφέρεται στόν Μονογενή Υἱό καί Λόγο τοῦ Θεοῦ. Δέν θά μποροῦσε σέ καμμιά ἄλλη Κυριακή νά διαβασθεῖ, σάν εὐαγγελικό ἀνάγνωσμα, ὁ περίφημος αὐτός λόγος, παρά μόνο τήν Κυριακή τῶν Κυριακῶν, δηλαδή στό Ἅγιον Πάσχα. Καί αὐτό γιατί ἡ ἡμέρα ἡ σημερινή, λουσμένη στήν ἀναστάσιμη φωτοχυσία, πρέπει νά τιμηθεῖ ὁ πρωταγωνιστής της, πού δέν εἶναι ἄλλος ἀπό τόν προαιώνιο Λόγο τοῦ Θεοῦ Πατέρα, πού ἦρθε καί “ἐσκήνωσεν ἐν ἡμῖν” χαρίζοντάς μας τήν ἀνεκλάλητη χαρά τῆς Ἀναστάσεως.

       Ὁ Ἰωάννης κινώντας τή θεοκίνητη πέννα του γράφει τό Εὐαγγέλιό του, ἀρχίζοντας μέ τήν ἀναφορά στό Λόγο.  “Ἐν ἀρχῇ ἦν ὁ Λόγος καί ὁ Λόγος ἦν πρός τόν Θεόν καί Θεός ἦν ὁ Λόγος“.

    “Ἐν ἀρχῇ ἦν ὁ Λόγος καί ὁ Λόγος ἦν πρός τόν Θεόν καί Θεός ἦν ὁ Λόγος“.

        Εἶναι γνωστή ἡ μεγάλη προσπάθεια πού καταβλήθηκε ἀπό τούς σοφούς ὅλων τῶν ἐποχῶν νά πλησιάσουν μέ τό λόγο τους, τό λόγο τῶν ὄντων. Νά δώσουν ἀπάντηση στά καίρια ἐρωτήματα τῆς ὑπαρκτικῆς μας καταβολῆς. Πολλές οἱ θεωρητικές ἀπόπειρες πού ἐπεχείρησαν “οἱ πρό Λόγου ὡς μετά λόγου βιώσαντες“, κατά τήν εὔστοχη ἐπισήμανση τοῦ ἁγίου Ἰουστίνου τοῦ φιλοσόφου καί μάρτυρος, γιά νά δώσουν προσανατολισμό στήν ἀπέλπιδα προσπάθεια τοῦ μεταπτωτικοῦ ἀνθρώπου νά βρεῖ ἀπάντηση στό ὑπαρξιακό του πρόβλημα. Ὅμως παρά τίς προσπάθειες καί τίς θεωρητικές τους διατυπώσεις ἔμενε ἀπλησίαστη ἡ ἀλήθεια τοῦ Λόγου. Ὁ Λόγος γίνονταν ἀπρόσιτος, μέχρι τή στιγμή πού ὁ Ἴδιος “σάρξ ἐγένετο καί ἐσκήνωσεν ἐν ἡμῖν“. 

        Ὁ Λόγος μέ τήν κενωτική του αὐτοαποκάλυψη ἔρχεται νά δώσει ὁ Ἴδιος τή μαρτυρία τῆς ἀλήθειας γιά τήν φύσιν ὅλων τῶν ὄντων. Ἦταν ὁ μόνος ἁρμόδιος. “Πάντα δι’ αὐτοῦ ἐγένετο, καί χωρίς αὐτοῦ ἐγένετο οὐδέ ἕν, ὅ γέγονεν“. Ἔτσι μπορέσαμε ἐπιτέλους νά προσψαύσουμε τήν ἀπλησίαστη Ἀλήθεια, καί νά γευθοῦμε τή δόξα Του, “καί ἐθεασάμεθα τήν δόξαν αὐτοῦ, δόξαν ὡς μονογενοῦς παρά πατρός, πλήρης χάριτος καί ἀληθείας“.  

        Ὁ Λόγος γιά τόν ὁποῖο σημειώνει ὁ ἱερός εὐαγγελιστής εἶναι τό δεύτερο ὑποστατικό Πρόσωπο τῆς Παναγίας Τριάδος. Εἶναι Αὐτός, πού σέ συγκεκριμένη χρονική στιγμή ἔρχεται στόν κόσμο καί προσλαμβάνει ὁλόκληρη τήν ἀνθρώπινη μας φύση. Γίνεται τέλειος ἄνθρωπος γιά τήν δική μας σωτηρία. Αὐτή ἡ  ἐνέργεια κάνει τόν Ἰωάννη νά σημειώνει: “ὁ Λόγος σάρξ ἐγένετο καί ἐσκήνωσεν ἐν ἡμῖν“. Ἡ κατασκήνωσή του ἀνάμεσά μας “ἐν ἡμῖν” ἐλαχιστοποιεῖ τήν ἀπόσταση ἀνάμεσα στό Θεό καί τόν ἄνθρωπο.

      Τό χάσμα πού ἄνοιξε ἡ παράβαση τοῦ προπάτορα Ἀδάμ μεγιστοποίησε ἀπροσμέτρητα τήν ἀπόσταση σέ ἄνθρωπο καί Θεό, καί ἄλλαξε  ποιοτικά τήν ἀνθρώπινη φύση κάνοντάς την φθαρτή καί θνητή. Τό χάσμα δέν μποροῦσε νά κλείσει μαγικά, μιά καί μαγική σωτηρία εἶναι ἀπάτη. Χρειάζονταν πραγματική, ἁπτή, προσέγγιση μέ τό τραῦμα, ἄνθρωπο, προκειμένου ἡ θεραπεία νά εἶναι ριζική. Αὐτή ἡ πρωτοβουλία ἀνῆκε στόν Θεό, τήν ὁποία πῆρε καί τήν πραγμάτωσε μέ τήν ἐνανθρώπηση τοῦ Θεοῦ Λόγου, πού “κατέμιξεν ἑαυτόν τῇ ἐπικύρῳ τῶν ἀνθρώπων φύσει, ἵνα τῇ τῆς θεότητος κοινωνίᾳ συναποθεωθῇ τό ἀνθρώπινον“, κατά τόν ἅγιο Γρηγόριο Νύσσης.

       Ἀποκορύφωση τοῦ ἔργου αὐτοῦ εἶναι ὁ θρίαμβος τῆς  Ἀναστάσεως μέ τήν ὁποία χαρίζεται “ πᾶσι σαρκί” ἡ δυνατότητα τῆς ἀναστάσεως . Ἡ νίκη κατά τοῦ θανάτου εἶναι καθολική γι’ αὐτό κατά τόν ψαλμωδό “τά πάντα πεπλήρωται φωτός, οὐρανός τε καί γῆ καί τά καταχθόνια“. Ἐνῶ κατά τόν Χρυσορρήμονα: “Ἀνέστη Χριστός καί ζωή πολιτεύεται“.

       Ἀπόψε στήν ἀναστάσιμη βραδυά χαρίζεται ἀπό τόν Χριστό μας σ’ ὅλους ἐμᾶς, τούς ταλαιπώρους διαβάτες τῆς ζωῆς, ἡ χαρά τῆς ἀπαντήσεως στό καίριο πρόβλημα, πού ἀναπάντητο ταλαιπωροῦσε κάθε ἀνθρώπινη ὕπαρξη. Ἀπάντηση στό θάνατο. Ὁ θάνατος γίνεται Ἀνάσταση καί μάλιστα αἰτία τῆς “κοινῆς ἀναστάσεως“.

    “Ὁ  ᾍδης, Λόγε, συναντήσας σοι ἐπικράνθη, βροτόν ὁρῶν τεθεωμένον“.

       Ἡ σάρκωση τοῦ Λόγου πρόσφερε στόν ἄνθρωπο τή χάρη, τήν ἀλήθεια, τή ζωή. Θεοφανεία ἡ σάρκωσή Του. Ἀνάσταση ἡ κένωση Του. Ἀπαλλαγή ἀπό τά δεσμά τῆς καταδίκης μας. “Ὁ  ᾍδης, Λόγε, συναντήσας σοι ἐπικράνθη, βροτόν ὁρῶν τεθεωμένον“.

      Ὁ Θεός Λόγος λογοποιεῖ τήν ὕπαρξή μας καί ἡ Ἀνάσταση Του γίνεται δική μας ἀνάσταση, πανηγύρι χαρᾶς καί θριάμβου. “Χαρᾶς τά πάντα πεπλήρωται τῆς Ἀναστάσεως τήν πεῖραν εἰληφότα“.

         Τούτη τήν πάμφωτη βραδυά μιά δοξολογική φωνή ἄς βγεῖ ἀπ’ τήν καρδιά μας: “Δόξα Λόγε τῇ Ἀναστάσει Σου“.

    (πΚΦ)

    (επιστροφή στις Αποστολικές Περικοπές του 2003)

  • Κυριακή Των ΒΑΪΩΝ

    Κυριακή Των ΒΑΪΩΝ

    Κυριακή Των ΒΑΪΩΝ

    (Μάρκ. 9, 17-31).

        Ἡ Μεσσιανική εἴσοδος τοῦ Χριστοῦ στήν ἁγία πόλη τῶν Ἱεροσολύμων γιορτάζεται μέ κάθε μεγαλοπρέπεια ἀπό τήν Ἐκκλησία μας σήμερα Κυριακή τῶν Βαΐων. Ἡ εἴσοδος αὐτή τοῦ Χριστοῦ μας, φέρνει στό νοῦ μας τούς θριάμβους τῶν νικητῶν αὐτοκρατόρων, πού ὕστερα ἀπό κάποια νίκη τους κατά ἐχθρῶν, ἐπιστρέφοντας νικητές καί τροπαιοῦχοι, ἀνέβαιναν πάνω σέ καταστόλιστο βασιλικό ἅρμα καί ἔκαναν εἴσοδο θριάμβου στήν πόλη καί δέχονταν τίς ἐπευφημίες τοῦ λαοῦ. Ἡ εἴσοδος, θρίαμβος τοῦ Χριστοῦ στήν ἁγία πόλη μπορεῖ νά μήν εἶχε τή μεγαλοπρέπεια αὐτῶν τῶν θριάμβων, εἶχε ὅμως ἕνα αὐθορμητισμό, στόν ὁποῖο πρωτοστατοῦσε ἡ ἄδολη καρδιά τῶν παιδιῶν.  Ἐδῶ νομίζω πώς ἑρμηνεύεται καί ὁ λόγος, πού κάποτε εἶχε πεῖ: «ἐάν μή στραφῆτε καί γένησθε ὡς τά παιδία, οὐ μή εἰσέλθητε εἰς τήν βασιλείαν τῶν οὐρανῶν» (Ματθ. 18, 3). 

        Ὁ θρίαμβος καί ἡ εἴσοδος τῶν κοσμικῶν ἡγητόρων γίνονταν γιά νά τονισθεῖ ἡ ἐφήμερη δόξα τους. Ὅμως ὅλη αὐτή ὁ ὀχλοβοή ἐμφάνιζε καί τήν τραγικότητα  ἑνός συστήματος, πού  εἰδωλοποιοῦσε τούς νικητές οἱ ὁποῖοι φάνταζαν ὡς θεϊκές μορφές. Καί ὁ κόσμος ξεσποῦσε σέ παραλλήρημα ξεχνώντας γιά λίγο τήν πεζή του καθημερινότητα. Ἀλλά μόλις ὁ θόρυβος τῆς γιορτῆς σταματοῦσε, πάλι ἡ ἀβεβαιότητα καί ἡ ταλαιπωρία κυριαρχοῦσε στήν καθημερινότητα τῶν πολιτῶν.

        Νά ὑπάρχει ἄραγε κάποια ἀντιστοιχία στή μεσσιανική εἴσοδο τοῦ Χριστοῦ μας στά Ἱεροσόλυμα μέ τίς θριαμβευτικές ὑποδοχές τῶν νικητῶν βασιλέων; Φαινομενικά, ἐξωτερικά, ἴσως. Ὑπάρχουν κάποιες ὁμοιότητες. Ἡ ὑποδοχή μέ τά βαΐα τῶν φοινίκων καί τούς κλάδους τῶν δένδρων. Τό “ὡσαννά” πού κραυγάζει ὁ λαός. Ἡ χαρά τῶν νηπίων πού ἀπό τό ἄδολο στόμα τους καταρτίζεται ὁ ἐξαίσιος αὐτός ὕμνος, δημιουργοῦν αὐτή τήν ἐντύπωση. Ὅμως ἄν δοῦμε τά πράγματα στό βάθος τους, διαπιστώνουμε τήν τεράστια διαφορά ἀνάμεσα στήν πρόσκαιρη λαμπρότητα τῶν ἱστορικῶν θριάμβων, μέ τούτη τή θριαμβική εἴσοδο πού ἐκτυλίσσεται σήμερα στά σοκάκια τῆς Ἱερουσαλήμ.

    ….”ἄρχων τῆς εἰρήνης“…

       Ὁ Χριστός, ὁ “ἄρχων τῆς εἰρήνης“, ὁ Χριστός, νικητής τοῦ θανάτου, δείχνει νά εἶναι ἀμέτοχος στίς φωνασκίες τοῦ κόσμου. Ἁπλά εἰσοδεύει στήν πόλη τῆς εἰρήνης. Βλέπει τά πάντα μέ ἄλλο κριτήριο.  Ὁ κόσμος διαισθητικά ἀποζητοῦσε Ἐκεῖνον, πού θά ἔφερνε τήν πολυπόθητη εἰρήνη στίς καρδιές, πού θά εἶχε διάρκεια καί πού κανείς δέν μπορεῖ νά τήν ἀφαιρέσει. Ὁ ἄνθρωπος εἶχε βαρεθεῖ τήν προσκαιρότητα, πού λίγο ἀνακούφιζε, γιά νά ξανάρθει πάλι ἡ μεταβλητότητα, καί τελικά ἡ δυστυχία τῆς καρδιᾶς.

      Τό γεγονός τῆς ἀναστάσεως τοῦ τετραημέρου Λαζάρου ἔρχεται νά πυροδοτήσει τή μεσσιακή ἰαχή στόν εἰσερχόμενο στήν ἁγία Πόλη, Κύριο Χριστό.  “Ὡσαννά” καί  “Εὐλογημένος ὁ ἐρχόμενος ἐν ὀνόματι Κυρίου” ἀποτελοῦν ἐνθουσιαστικά συνθήματα μιᾶς ὑποδοχῆς ἀντάξιας ἑνός θριαμβευτή. Καί ὁ Χριστός εἶναι ὁ θριαμβευτής τοῦ θανάτου τοῦ ὁποίου: “ τό βασίλειον λύει καί ἐκ τάφου τούς νεκρούς ἐξανιστᾶ”. Τό “ὡσαννά” πού ἐκφέρεται τόσο αὐθόρμητα ἀπό τόν ἁπλό κόσμο καί ἀπό τά ἄδολα χείλη τῶν νηπίων, ἐκφράζει τή μεγάλη ἀλήθεια, τῆς παρουσίας τοῦ Μεσσία στόν κόσμο. Ὁ ἴδιος προχωρεῖ, ἀκούει, φανερώνει τήν μεσσιανικότητά του. Σήμερα δέν ζητάει ἀπό κανένα νά σιωπήσε. Τό ” μηδενί εἴπῃς” δέν τό προφέρουν τά ἅγια χείλη Του.  

        Νά σημειώσουμε ἐδῶ ὅτι, ἡ θριαμβευτική εἴσοδος στά Ἱεροσόλυμα ἀποτελεῖ μιά ἀπό τίς τρεῖς φορές, πού ὁ ἐνανθρωπήσας Υἱός καί Λόγος ἀποκάλυψε δημόσια τή μεσσιανική του ἰδιότητα. Γι’ αὐτό καί ἡ λατρεύουσα Ἐκκλησία χαρακτηρίζει τή σημερινή Κυριακή, ὄχι μόνο τῶν Κυριακή τῶν Βαΐων, ἀλλά καί ὡς “τήν Μεσσιανικήν εἴσοδον τοῦ Χριστοῦ εἰς Ἱεροσόλυμα.

           Ἡ ἄλλη ἀποκάλυψη αὐτῆς τῆς μεσσιανικῆς ἀλήθειας ἔγινε στή Σαμαρείτιδα. Ὅταν “παρά τό φρέαρ τοῦ Ἰακώβ”  τῆς ζήτησε νερό γιά νά ξεδιψάσει τήν δίψα του. Στόν διάλογο πού ἀκολούθησε μαζί της, ἀποκάλυψε καί τότε τή μεγάλη ἀλήθεια, ὅτι αὐτός εἶναι ὁ Μεσσίας: “ἐγώ εἰμί ὁ λαλῶν σοι“.

        Καί ἡ τρίτη φορά, ὅταν ρώτησε τούς μαθητές του: “ὑμεῖς δέ τίνα με λέγετε εἶναι“;   Ὁ Πέτρος ἐκφράζοντας τήν  πίστη του, ἀλλά καί τῶν ἄλλων μαθητῶν, ὁμολογεῖ τήν μεγάλη ἀλήθεια: “σύ εἶ ὁ Χριστός ὁ Υἱός τοῦ Θεοῦ τοῦ ζῶντος“. Αὐτή τήν ὁμολογία τή δέχθηκε θεωρώντας την φωτισμόν ἐκ Θεοῦ

        Ἡ μεσσιανικότητα τοῦ Κυρίου εἶναι ὁ θρίαμβος τῆς θείας ἀγάπης πού θεμελιώνει μιά νέα πραγματικότητα, πού ξεπερνᾶ τίς συμβατικότητες τοῦ κόσμου τούτου, καί γίνεται ἕνα διαρκές παρόν, γιά τή σωτηρία τοῦ κόσμου καί τοῦ ἀνθρώπου.

    Ἀγαπητοί ἀδελφοί, 

        Ὁ θρίαμβος τοῦ Κυρίου μας πρός τά Ἱεροσόλυμα γίνεται μετά τήν ἀνάσταση τοῦ τετραημέρου Λαζάρου. Ὁ νικητής τοῦ θανάτου, “τήν κοινήν ἀνάστασιν πρό τοῦ ἑκουσίου του πάθους πιστούμενος” βεβαιώνει γιά μιά ἀκόμη φορά τήν ἧττα “τοῦ τό κράτος ἔχοντα τοῦ θανάτου, τοῡτ’ ἔστι τοῦ διαβόλου“. Ὁ ἄνθρωπος μπορεῖ νά ἐλπίζει. Ὁ θάνατος αὐτή ἡ τραγικότητα τῆς ζωῆς τοῦ ἀνθρώπου νικήθηκε. Ὁ νικητής Χριστός ἔχει τήν ἐξουσία κατά τοῦ διαβόλου καί τοῦ θανάτου καί δωρίζει ἔκτοτε αὐτή τήν ἀνείπωτη χαρά σ’ ὅλους ἐμᾶς πού εἴχαμε πέσει τραγικά θύματα τῶν ἀντιθέων δυνάμεων. Ἡ δική Του Ἀνάσταση χαρίζει τελεσίδικα αὐτή τήν πραγματικότητα, μ’ ἕνα μόνο ἀντάλλαγμα, τήν ἐλεύθερη συγκατάθεσή μας στό γιορτασμό καί στή γεύση τῆς ὄντως χαρᾶς, τῆς ὄντως εἰρήνης, τῆς ὄντως ζωῆς.

    (πΚΦ)

    (επιστροφή στις Αποστολικές Περικοπές του 2008)