Αρχική σελίδα Εὐαγγελικὲς Περικοπὲς 2009Κυριακὴ Γ΄ τῶν Νηστειῶν — τῆς Σταυροπροσκυνήσεως

Κυριακὴ Γ΄ τῶν Νηστειῶν — τῆς Σταυροπροσκυνήσεως

Κήρυγμα τοῦ π. Κωνσταντίνου Φιοράκη στὴν Κυριακὴ τῆς Σταυροπροσκυνήσεως (Μάρκ. 8,34-9,1): ἡ χάρη τοῦ Σταυροῦ καὶ τὸ νόημα τοῦ σημείου τοῦ σταυροῦ.

από (+) π.Κ. Φιοράκης
347 αναγνώσεις

Κυριακὴ Γ΄ τῶν Νηστειῶν — τῆς Σταυροπροσκυνήσεως

(Μάρκ. 8, 34- 9, 1)

 Ἡ χάρη τοῦ Σταυροῦ

   Στή σημερινή Κυριακή γίνεται μετά τό τέλος τῆς ἀκολουθίας τοῦ ὄρθρου μιά τελετή πού μοιάζει μ’ αὐτή, πού γίνεται κατά τήν ἑορτή τῆς Ὑψώσεως τοῦ Τιμίου Σταυροῦ. Ὅλοι οἱ πιστοί χριστιανοί καλούμαστε νά προσκυνήσουμε τόν Τίμιο Σταυρό, καί ἀπό τή λειτουργική αὐτή πράξη προῆλθε καί ἡ ὀνομασία τῆς σημερινῆς Κυριακῆς.

     Ἡ πράξη αὐτή τῆς Ἐκκλησίας μας εἶναι παλαιά, καί ἔχει σκοπό της τήν ἐνίσχυση τῶν πνευματικά ἀγωνιζομένων πιστῶν μέσα στήν παλαίστρα τοῦ πνευματικοῦ ἀγώνα τῆς Τεσσαρακοστῆς.  

     Ἡ θυσία τοῦ Κυρίου μας πραγματώθηκε πάνω στό ξύλο τοῦ σταυροῦ, μέ καθοριστική προοπτική τήν πραγμάτωση τῆς σωτηρία μας. Ἡ θυσία αὐτή ἔχει χαρακτηρισθεῖ ἐκτός τῶν ἄλλων καί «ὑψοποιός». Ὁ Χριστός καί ὁ σταυρός του ἀναρτήθηκαν σέ «ὕψος». Ὑψώθηκε σταυρωμένος, καί συνανυψοῖ σέ ὕψος πνευματικό κάθε ἄνθρωπο, πού πιστεύει σ’ αὐτόν, «κἀγώ ἐάν ὑψωθῶ ἐκ τῆς γῆς πάντας ἑλκύσω πρός ἐμαυτόν» (Ἰωάν. 12. 34). Σταυρώνεται ὁ Θεάνθρωπος γιά νά ὑψωθεῖ πάνω ἀπό τή θανατερή κακότητά του ὁ ἄνθρωπος. Ἡ σταυρική προσφορά τοῦ Χριστοῦ ἔδωσε ἔκτοτε στό ξύλο τοῦ Σταυροῦ ὑψοποιό δύναμη, ἀλλά καί νικοποιό ἐνέργεια. 

    Στό σχολιασμό μας σήμερα θά ἀναφερθοῦμε σέ μιά καθημερινή μας συνήθεια. Ὅλοι οἱ χριστιανοί κάνουμε τό σημεῖο τοῦ σταυροῦ, εὐκαιρία λοιπόν νά θυμηθοῦμε κάποιες ἀλήθειες, πού εἶναι ξεχασμένες ἀπό τήν δυσβάστακτη πίεση τῆς καθημερινότητας.

Πῶς κάνουμε τό σταυρό μας;

    Ἀλήθεια πῶς κάνουμε τόν σταυρό μας καί γιατί κάνουμε τό σημεῖο τοῦ σταυροῦ;  Οἱ χριστιανοί τό πρωΐ πού σηκώνονται ἀπό τόν ὕπνο, ὅταν φεύγουν ἀπό σπίτι, ὅταν περνοῦν ἀπό τούς ἱερούς Ναούς, ὅταν ἀρχίζουν μιά ἐργασία, ἤ ὅταν τελειώσουν τήν ἐργασία τους, πρίν τό φαγητό καί μετά τό φαγητό, πρίν πλαγιάσουν… σέ κάθε περίσταση, κάνουν τόν σταυρό τους. Ἡ ἁπλή αὐτή πράξη εἶναι τελικά μιά ὁμολογία πίστεως καί ταυτόχρονα προσευχή. 

    Εἶναι μεγάλη ἡ δύναμη τοῦ Σταυροῦ. Ἡ δύναμη αὐτή ἁπλώνεται πάνω στήν ὕπαρξή μας. Ὅ ἅγιος Μακάριος Μόσχας παραστατικά ἔλεγε: «Πολλές φορές ἕνα καί μόνο σημεῖο τοῦ σταυροῦ, πού γίνεται ὅμως μέ πίστη, εἶναι ἰσχυρότερο μπροστά στόν θρόνο τοῦ Θεοῦ ἀπό πολλά λόγια προσευχῆς… Περιτειχίσου μέ τό σημεῖο τοῦ σταυροῦ, διπλασίασε καί τριπλασίασε αὐτό τό τεῖχος… κατάφευγε στή δύναμη τοῦ σταυροῦ καί νά εἶσαι βέβαιος γιά τή χάρη του.»

    Δυστυχῶς πολλοί ἀπό τούς χριστιανούς δέν κάνουν κἄν τό σταυρό τους, θεωρώντας ἤ ἀναχρονιστική καί ξεπερασμένη μιά τέτοια πράξη ἤ δέν τῆς δίνουν σημασία. Ἄλλοι πάλι ντρέπονται. Καί ἄν βρεθοῦν στήν ἀνάγκη νά κάνουν τό σταυρό τους, προβαίνουν σέ κάποιες ἀκαθόριστες κινήσεις «μαντολίνου». Οἱ ἀκανόνιστες καί ἀκαθόριστες κινήσεις τοῦ χεριοῦ πέρα δῶθε, δέν σχηματίζουν τό σημεῖο σταυροῦ, οὔτε μᾶς βγάνουν ἀπό τό ἀδιέξοδο. Οἱ Πατέρες τῆς Ἐκκλησίας, καί ἰδιαίτερα ὁ ἱερός Χρυσόστομος σημειώνει γιά τίς κινήσεις αὐτές: «ὁ ἴδιος ὁ διάβολος κινεῖ τό χέρι τῶν χριστιανῶν, γιά νά χλευάσει τό πάνσεπτο σύμβολο τοῦ Τιμίου Σταυροῦ καί νά κολάσει τούς ἴδιους…».

     Ὅμως ὅσο μεγάλο κακό μπορεῖ νά βρεῖ κάποιον, πού προσβάλλει τόν σταυρό, τόσο μεγάλη εὐλογία βρίσκει ἐκεῖνον πού σέβεται καί τόν τιμᾶ τρέχοντας στήν σκέπη του.

 

Οἱ κινήσεις τῶν χεριῶν μας. Τί συμβολίζουν;

    Πῶς ὅμως ὁ γίνεται σταυρός, τό σημεῖο αὐτό ἀπό τό ὁποῖο ἐκπηγάζει ἡ χάρη, ὁ ἁγιασμός καί ἡ  εὐλογία; Ἀλλά καί τί συμβολίζει κάθε μιά ἀπό τίς τέεσερες κινήσεις πού κάνει τό χέρι μας;

    Ἡ Ἁγία μας Ἐκκλησία μᾶς διδάσκει τόν τρόπο, πού πρέπει νά κάνουμε τό σημεῖο τοῦ σταυροῦ. Ἀρχικά ἑνώνουμε τά τρία πρῶτα δάκτυλα τοῦ δεξιοῦ μας χεριοῦ. Ἡ  κίνηση αὐτή ἐκφράζει μιά ὁμολογία πίστεως πρός τόν Τριαδικό Θεό, πού σύμφωνα μέ τό πιστεύω μας εἶναι: «Μία φύσις ἐν τρισίν ὑποστάσεσιν» (Πατήρ, Υἱός καί Πνεῦμα). Τά ἄλλα δύο ἀκουμποῦν στήν παλάμη καί συμβολίζουν τίς δύο φύσεις, τίς δύο θελήσεις καί τίς δύο  ἐνέργειες  τοῦ Κυρίου Ἰησοῦ Χριστοῦ (θεία καί ἀνθρωπίνη). Μέ τήν στάση αὐτή, τῆς δεξιᾶς μας παλάμης, καί χωρίς νά ἔχουμε κάνει εἰδικές θεολογικές σπουδές, ὁμολογοῦμε μέ ἁπλότητα καί μοναδικότητα ἀλήθειες τῆς πίστεως. 

   Τί συμβολίζουν τώρα οἱ τέσσερες κινήσεις, πού κάνουμε, ὅταν σημειώνουμε τό σημεῖο τοῦ σταυροῦ; Ὅταν φέρνουμε τό χέρι στό κεφάλι, (περιοχή τῆς νοήσεως), δηλώνουμε, ὅτι ὅλες οἱ διανοητικές μας λειτουργίες, σκέψεις, διανοήματα, ἀποτελοῦν δῶρο τοῦ Θεοῦ. Ὁ νοῦς ἀποτελεῖ τό ἡγεμονικό τοῦ ἀνθρώπου καί εἶναι χῶρος στόν ὁποῖο ὅλα τά αἰσθητήρια μας ἑδράζονται. Μέ τήν θέση τῶν δακτύλων στό σημεῖο τοῦ μετώπου, δηλώνουμε, ὅτι ὅλες μας οἱ διανοητικές λειτουργίες ἀποτελοῦν δῶρο τοῦ Θεοῦ, τίς ὁποῖες ἀφιερώνουμε στό Θεό ζητώντας τήν ἱεροποίησή τους. Ἡ κίνηση πρός τό μέρος τῆς κοιλίας, (περιοχή τοῦ ἐπιθυμητικοῦ). Ὁ χῶρος αὐτός εἶναι ὁ πιό δύσκολος στήν προσπάθεια μας γιά αὐτοκυριαρχία. Τόσο ἡ κοιλιοδουλεία, ὅσο καί τά ἐκπορευόμενα ἀπό τό ἐπιθυμητικό ἔχουν ἀνάγκη ἀπό τή θεία ἀρωγή, γιά νά μήν γινόμαστε αἰχμάλωτοι τῶν πολυωνύμων παθῶν μας. Ἡ θέση τῶν δακτύλων στόν δεξιό καί ἀριστερό ὦμο εἶναι μιά ὁμολογία, ὅτι κάθε σωματική μας δραστηριότητα ἀνήκει, ἀλλά καί πρέπει νά ἔχει τήν ἀναφορά της στό Θεό. Θέτοντας τά δάκτυλα μας στούς ὤμους παρακαλοῦμε ὥστε, «αἱ χεῖρες ἡμῶν ποίησον τῶν μέν φαύλων ἀπέχεσθαι πράξεων, ἐνεργεῖν δέ μόνα σοι εὐάρεστα» (Λειτουργία Προηγιασμένων).

 

 Ἀδελφοί, 

   Ἡ  Ἐκκλησία προβάλλει σέ προσκύνηση σήμερα τόν Τίμιο Σταυρό γιά νά θυμόμαστε τή θυσία τοῦ Χριστοῦ μας ἀπό τήν ὁποία ξεπήδησε ἡ χάρη, ὁ ἁγιασμός, ἡ ἀπολύτρωση. Ἀσπαζόμαστε, ἀλλά καί κάνουμε τό σημεῖο τοῦ σταυροῦ πάνω μας σάν «σημεῖο τοῦ Υἱοῦ τοῦ ἀνθρώπου» (Ματθ. 24,30).     Προσκυνώντας τόν τύπο καί τό σύμβολο τοῦ σταυροῦ, βλέπουμε μέ τά μάτια τῆς ψυχῆς μας τόν Ἴδιο τόν Χριστό κατοικοῦντα καί μένοντα μαζί μας.

 


Κήρυγμα τοῦ πατρὸς Κωνσταντίνου Φιοράκη (πΚΦ) τὸν Μάρτιο τοῦ 2009 · Ψηφιακὴ ἐπιμέλεια: fiorakis.org, 2026.

Διαβάστε Επίσης :